. Türkçe oğreniyorum. . Rusça oğreniyorum.

15 . 1 ( 3 ), A2 1 (4-8 ) https://www.facebook.com/groups/ogren.turkce/permalink/2119387888072789

, ! .



Rusyanın sesi

1 30 74

1

Rusyanın sesi

Ders 1
Şahıs Zamirleri 2 -
Bu dersimizde Şahıs Zamirleri üzerinde çalışmaya devam olarak Zamirlerin İ halini inceleyeceğiz. Rusçada Türkçede olduğu gibi Yalın hal dahil toplam olarak altı çekim hali (durumu) vardır. Bu hallerin bazıları, Türkçedekinden farklıdır. Rusçada her çekim halinin bir tekil, bir de çoğul hali vardır. Sonraki derslerde bütün hallere mutlaka döneceğiz. İsimlerin ve zamirlerin İ hali, cümlede kişiler için ? [kavó] kimi, kimleri; cansız varlıklar için de ? [şto] neyi, neleri? Sorularına yanıt verir.
Şahıs Zamirlerinin İ hali çekimlerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
Şahıs Zamirleri -İ halleri
[ya] ben  [minyá] beni
[tı] sen [tibyá] seni
[on] o (eril) [ivó] onu (eril)
[aná] o (dişil) [iyó] onu (dişil)
[mı] biz  [nas] bizi
[vı] siz [vas] sizi
[aní] onlar [ih] onları 

Şimdi Şahıs Zamirlerinin İ halini içeren iki model üzerinde çalışacağız. Bu iki dil bilgisi modeline gündelik Rusçada sık sık rastlanır:

1. Adınız ne? modeli
Rusçada Adınız ne? sorusunu sormak için Şahıs Zamirlerinin İ hali kullanılır. Rusçadan Türkçeye doğrudan tercüme edilirse karşımıza (Başkaları) sizi nasıl çağırıyorlar cümlesi çıkar. Bir yabancının kulağına bu gramer yapısı biraz garip gelse de bunu model olarak hatırlamak lazım.

? [kak vas zavút?] Sizin adınız ne?
[minyá zavút] Benim adım

Şunları ezberlemeye çalışın:
[minyá zavút] Benim adım
? [Kak tibyá zavút? Minyá zavút] Senin adın ne? Benim adım
? [Kak ivó zavút? İvo zavút] Onun adı ne? Onun adı (eril)
? Ÿ [Kak iyó zavút? İyó zavút] Onun adı ne? Onun adı (dişil)
[Nas zavút] Bizim adımız
? / [Kak vas zavút? Minyá zavút / Nas zavút...] Sizin adınız ne? Benim adım... / Bizim adımız...
? [Kak ih zavút? İh zavút] Onların adları ne? Onların adları...

Lütfen, aşağıdaki diyalogu okuyun:
- ?
- .
- ?
- , .
- ?
- .
- ?
- Ÿ .

2. Kendisi yok modeli
Rusçada Bu kişi nerede? sorusuna cevap olarak Şu an kendisi yok demek için de Şahıs Zamirlerinin İ halini kullanabilirsiniz. Bu tip cümleleri telefonda cevap verirken veya bir yere gelmeyenleri anlatırken duyabilir kullanabilirsiniz:

? [mójna Alikséya?] Aleksey ile görüşebilir miyim?
. [ivó siyçás nyet] Şu an kendisi yok (eril).

- ? [gde Filís?] Filiz nerede?
- Ÿ [iyó sivódnya net] Bugün kendisi yok (dişil).

- ? [kavó sivódnya nyet?] Bugün kimler yok?
- [ih nyet] Bugün onlar yok.

Ruslar, telefona cevap vermek istemedikleri zaman sekreterlerine veya telefon açana şunu diyebilir:

- [minyá nyet] Ben yokum.
- [nas nyet] Biz yokuz.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

Şahıs Zamirleri 2 - 2
Bu dersimizde Şahıs Zamirleri üzerinde çalışmaya devam olarak Zamirlerin İ halini inceleyeceğiz. Rusçada Türkçede olduğu gibi Yalın hal dahil toplam olarak altı çekim hali (durumu) vardır. Bu hallerin bazıları, Türkçedekinden farklıdır. Rusçada her çekim halinin bir tekil, bir de çoğul hali vardır. Sonraki derslerde bütün hallere mutlaka döneceğiz. İsimlerin ve zamirlerin İ hali, cümlede kişiler için ? [kavó] kimi, kimleri; cansız varlıklar için de ? [şto] neyi, neleri? Sorularına yanıt verir.
Şahıs Zamirlerinin İ hali çekimlerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
Şahıs Zamirleri -İ halleri
[ya] ben  [minyá] beni
[tı] sen [tibyá] seni
[on] o (eril) [ivó] onu (eril)
[aná] o (dişil) [iyó] onu (dişil)
[mı] biz  [nas] bizi
[vı] siz [vas] sizi
[aní] onlar [ih] onları 

Şimdi Şahıs Zamirlerinin İ halini içeren iki model üzerinde çalışacağız. Bu iki dil bilgisi modeline gündelik Rusçada sık sık rastlanır:

1. Adınız ne? modeli
Rusçada Adınız ne? sorusunu sormak için Şahıs Zamirlerinin İ hali kullanılır. Rusçadan Türkçeye doğrudan tercüme edilirse karşımıza (Başkaları) sizi nasıl çağırıyorlar cümlesi çıkar. Bir yabancının kulağına bu gramer yapısı biraz garip gelse de bunu model olarak hatırlamak lazım.

? [kak vas zavút?] Sizin adınız ne?
[minyá zavút] Benim adım

Şunları ezberlemeye çalışın:
[minyá zavút] Benim adım
? [Kak tibyá zavút? Minyá zavút] Senin adın ne? Benim adım
? [Kak ivó zavút? İvo zavút] Onun adı ne? Onun adı (eril)
? Ÿ [Kak iyó zavút? İyó zavút] Onun adı ne? Onun adı (dişil)
[Nas zavút] Bizim adımız
? / [Kak vas zavút? Minyá zavút / Nas zavút...] Sizin adınız ne? Benim adım... / Bizim adımız...
? [Kak ih zavút? İh zavút] Onların adları ne? Onların adları...

Lütfen, aşağıdaki diyalogu okuyun:
- ?
- .
- ?
- , .
- ?
- .
- ?
- Ÿ .

2. Kendisi yok modeli
Rusçada Bu kişi nerede? sorusuna cevap olarak Şu an kendisi yok demek için de Şahıs Zamirlerinin İ halini kullanabilirsiniz. Bu tip cümleleri telefonda cevap verirken veya bir yere gelmeyenleri anlatırken duyabilir kullanabilirsiniz:

? [mójna Alikséya?] Aleksey ile görüşebilir miyim?
. [ivó siyçás nyet] Şu an kendisi yok (eril).

- ? [gde Filís?] Filiz nerede?
- Ÿ [iyó sivódnya net] Bugün kendisi yok (dişil).

- ? [kavó sivódnya nyet?] Bugün kimler yok?
- [ih nyet] Bugün onlar yok.

Ruslar, telefona cevap vermek istemedikleri zaman sekreterlerine veya telefon açana şunu diyebilir:

- [minyá nyet] Ben yokum.
- [nas nyet] Biz yokuz.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

Nasılsınız? ?
Bu derste Rusların karşılaşma sırasındaki davranışları ve kullandıkları hal hatır ifadelerini inceleyeceğiz. Ruslar birbirini selamlarken selamlama kalıplarının yanında bazen (a) diye söylerler:

[rat vas vídit] Sizi görmekten memnunum (erkek için).
a [ráda vas vídit] Sizi görmekten memnunum (kız için).

Selamlamadan sonra ise sıra, hal hatır sormaya gelir. Genel olarak bu durumda ? [kak dilá] ifadesi kullanılır. Bu, Türkçedeki Nasılsınız? ifadesinin karşılığı, herkes için uygundur. Eğer daha resmi görünmeye çalışıyorsanız ? kalıbını, resmi olmayan durumlarda ise, aralarınızda sen hitap biçimi uygulanıyorsa ? ifadesini kullanabilirsiniz:

? [kak dilá] Nasılsın; nasılsınız?
? [kak váşi dilá] Nasılsınız?
? [kak tvayí dilá] Nasılsın?

Buna cevap olarak kullanılacak birçok ifade bulunur:

, ! [spasíba, atlíçna] Teşekkürler, çok iyiyim.
, ! [spasíba, prikrásna] Teşekkürler, çok iyiyim.
, [spasíba, haraşó] Teşekkürler, iyiyim.
, [spasíba, niplóha] Teşekkürler, fena değilim.

Sonra da karşılıklı soru sorabilirsiniz:

? [a kak vı] Siz de nasılsınız?
? [a kak tı] Sen de nasılsın?
? [a u vas] Siz de nasılsınız?
? [a u tibyá] Sen de nasılsın?

Buna karşılık olarak genelde şöyle bir kalıp kullanılır:
[u minyá tóji haraşó] Ben de iyiyim.

Aşağıda bulunan standart diyaloğa bakın:

- , . ?
- , . ?
- , .

Şimdi de alternatif kalıplara geçelim. Sizden daha büyüklere karşı uygun olan ifadeler arasında şunlardır:

() ? [kak vı pajiváyiti?] Nasıl yaşıyorsunuz?
() ? [kak váşi zdaróvyi] Sağlığınız nasıl?
? [kak vı sibyá çústvuyiti] Kendinizi nasıl hissediyorsunuz?

Yaşıtlarınız için şunu kullanabilirsiniz:
? [kak jızn?] Hayatın nasıl?

Aşağıdaki diyaloglara bakın:

- ! ! ?
- , . ?
- , .

- , ! ?
- , . ?
- , .

Standart cevapların yanında şöyle cevapları da duymanız mümkün:
[tak sibé] Şöyle böyle.
[narmálna] (Her şey) normal.
[fsyo f paryátke] Her şey yolunda.
[niçivó] İdare eder.
[nivájna] İyi değil.
[nióçin] Çok iyi değil.
[ujásna] Berbat!
[plóha] Kötü.

Yukarıda belirlenen cevaplar Avrupalıları zor duruma düşürebilir. Hatta yabancıların Ruslar hakkında bir sözü var: Ruslara nasılsınız sorusu sorulmaz, çünkü bu soru karşılığında Ruslar size hayatlarındaki bütün problemleri anlatabilir. Aslında bu, kısmen doğru olan bir şey. Ruslar gerçekten hayatlarındaki bütün problemleri anlatabilir, fakat karşısındaki insana karşı sıcaklık ve yakınlık hissediyorlarsa. Ruslar bu konuda Türklere de benzerler. Türkiyede yaşayan bir Rus kadının ifadesiyle, hem Türkiyede hem de Rusyada nasılsınız? yerine şikâyetiniz nedir diye sorulabilir. Ruslar da Türkler gibi, hep hava, devlet yönetimi, patronları, akrabalarının yanısıra birçok şeyden şikâyet edebilir. Çünkü bu hayat Rusların ideallerine aykırı ve bu hayatta değiştirilebilecek çok şey olduğundan emin oldukları içindir. Fakat burada çok önemli bir şey var: kendi yaşam şartlarından ve ülkesinden bile şikâyet eden Ruslar yabancılardan aynı şikâyetleri duyunca ciddi bir şekilde darılabilir. Bu yüzden bu konuda çok dikkatli olmalısınız.

Ayrıca, Ruslardan ? sorusu karşısında , - (-) [patihónku / patihóniçku] (yavaş yavaş gidiyor) ifadesini duyduğunuz zaman işler / hayat iyi gitmiyor diye anlayacaksınız, çünkü Ruslara göre yavaş hayat temposu, kötü bir hayat demektir.

Şimdi ise Rusların karşılaşma sırasındaki davranışlarına değinmemiz iyi olur. Ruslar da, Türkler gibi aralarında konuşurken birbirlerine çok yakın durabilir. Avrupalıları şaşırtan bu davranışlar, hem Rus hem de Türkher geleneklerinde uygun karşılanır. Türkiyede aşırı samimiyet denilen bu yakın mesafe konusunda Ruslara karşı yakınlık hissedeceksiniz. Ayrıca, hem Ruslar hem de Türkler konuşurken gözlerine bakarlar. Burada Ruslara özgü bir şeyle karşılaşabilirsiniz. Ruslar karşısındakinin gözlerine sürekli bakamaz, bazen bakışlarını çevirirler, Ruslar arasında bu bir saygı göstergesi olarak kabul edilir. Konuşurken Ruslar el hareketlerini çok aktif bir şekilde kullanırlar. Bu jestler çoğu zaman çok geniş ve düzgündür. Diyalog sırasında karşısındakine doğru el uzatmak ve dokunmak bile Ruslar tarafından uygun karşılanır. Bütün bunlar, Ruslarla Türklerin konuşma sırasındaki davranışlarının birbirine benzer olduğunu gösterir. Fakat Türkleri şaşırtabilecek bir nokta var, bu da Rusların konuşma sırasında çoğu zaman güler yüzlü olmamaları. Önceki derslerde belirttiğimiz gibi, bu davranış, Rusların çok soğuk ve asık yüzlü olduğunu göstermiyor, tam tersi doğal bir şey olarak kabul edilir, çünkü Ruslar gündelik hayatlarında gülümsememeye ve ciddiyeti kaybetmemeye çalışıyorlar. 

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

2

Ders 2
Alfabe -
[yandx]vlasova-vlasovaol/4de6n35oi2.4021[/yandx]

Kiril Alfabesi ile ilgili Radyo Dersi (Ders 2)'nin PDF versiyonu için tıklayın

Rusça öğrenmeye alfabeden başlayacağız. Rus Alfabesi (Kiril Alfabesi), Türk Alfabesinden oldukça farklı, çünkü burada ilk defa gördüğünüz ve sizleri şaşırtabilecek birçok harf mevcuttur. Kiril Alfabesi ilk bakışta gözünüzü korkutabilir ancak inanın ki kesinlikle o kadar korkunç değil. Tam tersi Rusça ve Türkçe arasında ses benzerliği çok yakın olduğu için harflerin grafik imajlarına alışırken telaffuzların da oldukça kolay olduğunu göreceksiniz.

Kiril Alfabesiyle tanışmanız için aşağıdaki tabloda yer alan Rus Alfabesiyle ilgili olan bütün bilgileri güzelce çalışmanız gerekmekte:

KIRIL ALFABESI ÜZERINDE ÇALIŞALIM

1. Kiril Alfabesinde tabloda gördüğünüz gibi 33 harf, bunlardan 10u ünlü (, ,,,,,,,,), 21i ünsüz (,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,) ve her iki guruba girmeyen 2 işaret (,) var.

2. Şimdi öğrenme işini biraz kolaylaştırmak için Rusça harflerini Türkçe ses okunuşları açısından üç gruba ayıralım.

A) Rusça ve Türkçede hem aynı şekilde yazılan hem de aynı şekilde telafuz edilen harfler grubu. Şunları artık biliyorsunuz diyelim:
[a], [k], [m], O o [o], [t]

B) Bir sonraki gruba ise Sürpriz harfler diyelim. Harf olarak Türkçe alfabesinde mevcut, fakat Rusçada ses olarak farklı şekilde okunur:
[v], [e], [i], [n], [r], [s], [u]

C) En kalabalık olan bu gruba ise Rus alfabesinin kendine özgü görünümlü harfleri diyelim ve özel ilgi gösterelim:
, [g], [d], [yo], [j], [z], [y], [l], [p], [f], [h], [ts], [ç], [ş], [şç], [ı], [e], [yu], [ya] 

D) Son gruba ise iki işaret girmektedir. Şunlar sadece harf olarak kullanılır:

(sertleştirme işareti) kullanıldığı yerde kısa bir duruş vermek lazım
(yumuşama işareti) bu işaret önceki ünsüz harfi yumuşatır.

3. Seslerin okunuşlarıyla sınırlı kalmayıp harflerin adlarını da ezberlemekte fayda var. Neden? diye sorsanız cevap da şu. Rusların çok sevdiği kısaltmaların bazılarını okurken harflerin adlarından faydalanacaksınız:

[em-ge-ú] ( Moskova Devlet Üniversitesi)
[en-te-vé] ( NTV televizyon kanalı)
[er-éf] ( Rusya Federasyonu)

4. Ayrıca harflerin normal ve el yazılarına biraz vakit ayırmamız lazım. Ruslar bir şeyi elle yazacak olursa bazı harfleri tanımayabilirsiniz. Ondan dolayı şu harflerin el yazılarına dikkat etmelisiniz:

[yo] harfi yazılı şeklinde üzerindeki nokta kullanılmadan, yani olarak yazılıyor. Bu durum genellikle kitaplarda da mevcut.
[z] harfi 3 (üç) rakamıyla benzerlik gösterir:
[i] harfi el yazısında Türkçedeki u harfine oldukça benzer bir hal alır:
[p] harfi el yazısında Türkçedeki n harfine benzerlik gösterir:
T [t] harfi el yazısı ile yazıldığı zaman tanınamaz hale gelebilir, özellikle küçük '' harfine dikkat, çünkü el yazısıyla yazılan '' =

[b]Zveri 'Do skoroy vstreçi' - ' '
http://turkish.ruvr.ru/images/static/sp … ey/2-a.pdf

Bu derste sizlere Zveri adındaki ünlü Rus pop-rock müzik grubunun Do skoroy vstreçi şarkısını sunuyoruz:
Rusça Türkçe Tercümesi

Yakında görüşmek üzere
, ,
[Da skóray fstréçi da skóray fstréçi] Yakında görüşmek üzere, yakında görüşmek üzere

[Mayá lubóf k tibé navéçna] Sana duyduğum aşk sonsuz
,
[Da skóray fstréçi, da skóray fstréçi] Yakında görüşmek üzere, yakında görüşmek üzere

Meraklısına ilginç bilgiler

Zveri Rus pop-rock müzik grubu, 2001 yılında kuruldu.

Ruslar, biriyle vedalaşırken bu kişiyi en yakın zamanda görme isteğini ifade ederek [Da skóray fstréçi] derler.

Grubun adı Zveri, Hayvanlar demek.

Do skoroy vstreçi şarkısına çekilen klip de izlemeye değer. Klipte komik şartlarda doğan bir aşk hikayesi anlatılır.

Grubun adı, kurucusu Roman Bilıkın Zver (Hayvan) lakabından kaynaklanır.

Zveri grubunun birçok şarkısı aşk ile ilgili. Ayrıca grubun gençlik havasını veren bütün şarkıları Rusyada çok seviliyor.

Zveri Grubu, 2006 yılında MTV Rusya Müzik Kanalı tarafından en iyi grup olarak seçildi.

'Do skoroy vstreçi' şarkısı sözlerinin tümü için tıklayın

0

3

Ders 3
Okunuş Kuralları 1 - 1
Okunuş Kuralları 1 ile ilgili Radyo Dersi (Ders 3)'nin PDF versiyonu için tıklayın
[yandx]vlasova-vlasovaol/4su96t9gdz.1213[/yandx]

Bu derste Rusçanın okunuş kuralları üzerinde duracağız. Aslında Rusça okumak hiç zor değil, çünkü harfler genellikle yazıldığı gibi telafuz ediliyor. Fakat burada da dikkat edilecek birkaç nokta var. Bu, vurgu ve harflerin sözcük içinde okunuş kurallarıdır.

Vurgu

Vurgu, bir dilin doğru konuşulması açısından en önemli unsurlarından biridir. Rusçada vurgular özellikle önemli; vurgu yapılmıyorsa ya da yanlış yerde yapılıyorsa sözcük anlaşılmayabilir. Rusçadaki harflerin okunuşu, sıkı sıkıya vurguya bağlı olan bir şey. Vurgu her zaman ünlü harflere düşer. Sözcükte tek hece varsa vurgu bu hecenin ünlüsüne düşer:
[kot] kedi

Birden fazla heceli sözcüklerde tek hece vurgulu. Rusçada vurgunun bir kuralı yok, sözcüğü vurgusuyla birlikte ezberlemek gerekiyor. Eğer vurgu konusunda şüphe ediyorsanız, Rusça sözlüğüne bakın. Bir heceden fazla içeren Rusça sözcüklerde vurgu, hecenin yukarısındaki işaretle gösterilir. Vurguyu güçlü bir şekilde yapmak lazım, ayrıca vurgulanan ünlü harf biraz da olsa uzuyor. Örneğin, ́ kelimesi iki heceli, vurgu ikinci heceye düşüyor:
́ [Maskvá] Moskova

Vurgulu hecelerle hiç problem olmayacak, çünkü vurgulu hecelerde bütün ünlüler Alfabedeki gibi telafuz edilir. Tam tersi en problemli noktalar vurgusuz heceler. Vurgusuz hecelerdeki ünlüler zayıf telafuz edilir, çoğu zaman da telafuzları değişir.

Vurgusuz hecelerdeki ünlülerin okunuşları

O [o] ünlüsü, sözcükteki konumuna göre en çok değişikliğe uğrayan harf. Vurgulu hecede [] olarak, vurgusuz hecede [] olarak telafuz edilir.
(vurgulu hece) = []: [n] o (erkek hakında)
(vurgusuz hece) = []: ́ [ń] o (kadın hakında); ́ [Maskv́] Moskova

E [ye] ünlüsü vurgulu hecede [ye] olarak söylenir, önde gelen ünsüz harf ise daha yumuşak olur. Vurgusuz hecede Œ harfi [i] olarak telafuz edilir.
(vurgulu hece) = [ye]: [nyet]
(vurgusuz hece) = [i]: ́ [tilifón]

[ya] harfi, vurgulu hecede [ya] olarak, vurgusuz hecede ise [yi] olarak telafuz edilir.
(vurgulu hece) = [ya] [pyat']
(vurgusuz hece) = [yi] ́ [pyitnátsat']

Okuyalım
Vurgulu ve vurgusuz hecelerdeki ünlü harflerin okunuşlarına dikkat edin. Şimdi 1den 10a kadar sayıları Rusça olarak okuma zamanı:

1 ́ [adín]
2 [dva]
3 [tri]
4 ́ [çitı́ri]
5 [pyat]
6 [şest]
7 [sem]
8 ́ [vósim]
9 ́ [dévit]
10 ́ [désit]

0

4

Ders 4
Okunuş Kuralları 2 - 2
[yandx]vlasova-vlasovaol/rbmcjcyqeg.5121[/yandx]

Okunuş Kuralları 2 ile ilgili Radyo Dersi (Ders 4)'nin PDF versiyonu için

Bu derste okunuş kurallarına devam ederek Ruşça okumanın en önemli 2 prensibi üzerinde duracağız: sert ve yumuşak harfler, tonlu ve tonsuzlar. Harflerin okunuşlarına devam etmek için Rusçadaki harflerle biraz daha yakın tanışmamız gerekir. Okunuş kurallarının temelinde, harflerin birkaç gruba ayrılma prensibi yatar.

Sert ve yumuşak harfler
Rusçadaki hem ünlü hem de ünsüzler, sert ve yumuşak olabilir. Sert-yumuşak ayırımı ağırlıklı olarak ünlü harflere bağlıdır. Rusçada 10 ünlü harf var. Bunlar , , , , , , , , , .
Şimdi bu harfler arasında sert ve yumuşak ünlüleri belirleyelim. Ünlü harfler çevresindeki ünsüzleri çoğu zaman etkiler.

1) , , , , ünlüleri her zaman sert olur. Bu ünlü harflerden önde gelen ünsüzler de sert olur:
[park] park
[dom] ev
́ [túrak] Türk erkeği
[sır] peynir
[mer] Belediye Başkanı

2) , , , , ünlüleri her zaman yumuşak olur. Bu ünlü harflerden önde gelen ünsüzler yumuşak olur:
[myot] bal
[pésnya] şarkı
[prínter] printer
[püré] püre

Kural: sert ünlüler, önde gelen ünsüzü sertleştirir, yumuşak ünlüler ise öndeki ünsüzleri yumuşatır. Pratik yapmak için yumuşak ve sert harflerden oluşan çift heceleri okumaya çalışın. Soldaki heceler sert, sağdakiler ise yumuşak şeklinde okunur:
- - - - -











3) Kiril Alfabesinde yer alan iki özel işaret de harflerin okunuşlarını etkiler. Sertleştirme işareti (tverdıy znak) ve yumuşatma işareti (myahkiy znak). Sertleştirme işareti, önde gelen ünsüz harfi sertleştirir, daha doğrusu, işaretin olduğu yerde kısa bir duruş verilir.
[s_yel] (yemeğini) yedi
Bu kelimede sertleştirme işareti olmasaydı, c harfi yumaşak olurdu. Oturdu anlamına gelen kelimesi içinde gibi:
[sel] oturdu
Böylece, sertleştirme işaretinin olması ya da olmaması, genel anlamın değişmesine yol açabilir.

Yumuşatma işareti önde gelen ünsüzü yumuşatır
[sol] tuz

Tonlu ve tonsuz ünsüzler
Bu prensip sadece ünsüz harfleri kapsar. Rusçadaki ünsüzler, tonlu ve tonsuz olabilir.
1) Tonlu ünsüzler, her zaman ses kullanılarak okunur.
[j], [z], [d], [g], [v], [b.]
2) Tonsuz ünsüzler telaffuz edildiğinde sanki ağzınızdan hiç ses çıkmadan yalnız gürültü çıkıyormuş gibi telaffuz edilir:
[p], [f], [k], [t], [s], [ş]

Tonlu ve tonsuz harfleri çift olarak aklınızda tutmanız iyi olur. Rusçada toplam olarak 6 çift tonlu-tonsuz ünsüz bulunuyor:
-, -, -, -, -, -

Tonlu ve tonsuz ünsüzlerle ilgili kurallar:
1. kural: tonlu ünsüz, sözcüğün sonunda veya bir tonsuz önünde geldiğinde tonsuza dönüşür:
= [p]: [klup] kulüp; ́ [yúpka] etek
= [f] ́ [pitróf] Petrov; ́ [záftra] yarın
= [k] [druk] arkadaş
= [t] [got] yıl; ́ [lótka] kayık
= [ş] [noş] bıçak; ́ [lóşka] kaşık
= [s] ́ [zakás] sipariş; ́ [blíska] yakın

2. kural: tonsuz olan ünsüz, sözcüğün başında (sözcükten ayrı yazılan bağlaçlar da dâhil) ve bir tonlu ünsüzden önce geliyorsa tonlu olur.
c = [z] ́ [zdélat] yapmak
= [g] ́ [igzámin] sınav

Meraklısına İlginç Bilgiler
harfinin ilginç hikâyesi var. Kiril Alfabesine çok geç, 18. yüzyılın sonunda giren bu harfin hikâyesi, ünlü Rus tarihçi Karamzin ile özdeşleşti, çünkü harfi ilk defa bu tarihçinin çıkardığı dergide yayımlandı. Rusçada bu çok sevilen bir harf. Rus dilinde harfi ile başlayan 12 binden fazla kelime bulunuyor. Rusyada 29 Kasımda bu harfin günü kutlanır. Karamzinin memleketi olan Simbirsk, bugünkü Ulyanovsk şehrinde ise harfinin heykeli bulunuyor. Ayrıca, Rusların konuşma dilinde kullandıkları bazı ifadeler de bu harfle başlıyor. Örneğin, hayal kırıklığına uğrayan, birdenbire üzülen ya da bir sürpriz ile karşılaşan Ruslar, - [yólki-pálki] çamlar-sopalar derler. Ancak burada önemli olan, mantık ve anlam değil; dışa vurulan duygulardır.
**
Okunuş Kuralları 3 - 3
Bu derste Rusça harflerin okunuşlarına devam ediyoruz. Buradaki okunuş kuralları Rusça imla kurallarına bağlıdır.

-Ȓler

İlk önce aklınızda her zaman tutmanız gerekecek bazı harflere değinelim. Rusçadaki [je], [şe], [tse] harfleri her zaman serttir. Bu harflerden sonra yumuşak ünlü gelse bile okunuşu değişmez, her zaman sert olur. Rusça imla kurallarına göre, , , harflerinden sonra birkaç istisna hariç sert olan [ı] ve [e] harfleri yazılmaz; yerlerine yumuşak olan [i] ve [ye] harfleri yazılır. Buna rağmen daha önce belirttiğimiz gibi okunuş tarzı değişmez, yine sert olur:
́ [újın] akşam yemeği
́ [şı́nı] araba lastiği
[tsırk] sirk
Şimdi de her zaman yumuşak olan harflere geçelim. Bunları da unutmamanız gerekir. Burada iki harf var: [ça] ve [şşa]. Bu harflerden sonra sert bir ünlü yazılsa da, ve her zaman yumuşak olur, yani bu harflerden sonra gelen [] ve [u] yazılmasına rağmen [ya] ve [yu] olarak okunur.
́ [çyáşka] fincan
́ [şşyúka] turna balığı

Harflerin birleşimleri

Şimdi de bazı ünsüzlerin birlişimine bakalım.
1. ve harf birleşimleri , yani [ts] olarak okunur.
= [ts] ́ [détskiy] çocuk
= [ts] ́ [şvétskiy] İsveç
2. C ve birleşimleri uzun [ş] olarak telafuz edilir.
C = [şş] [şşyot] hesap
= [şş] [grúşşik] işçi
3. harf birleşimi [ş] olarak okunur:
[kanéşna] tabii
[skúşna] sıkıcı
4. harf birleşimi, Β, ے, Β sözcüklerinin içinde [ş] olarak okunur:
[şto] ne; ki
[ştóbı] için; ki
[patamúşta] çünkü
5. harfi sözcüklerin ortasında ve sonunda karşımıza çıkan ve birleşimlerinde [v] olarak telafuz edilir:
́ [kavó] kimi?
é [ivó] onu (eril cins)
́ [sivódnya] bugün

Burada da özel durumlar var:
[pagóda] hava
6. ve harf birleşimleri [h] olarak telafuz edilir:
[lyóhkiy] hafif, kolay
[léhçe] daha hafif; daha kolay

Çift Ünsüzler

Türkçede olduğu gibi Rusçada da art arda yazılan aynı ünsüzler ayrı ayrı telaffuz edilir:
[Ánna] kadın ismi
[stránna] garip, tuhaf
Bu kural için birkaç özel durum bulunuyor, çünkü bu kelimeler içindeki çifte ünsüzler, tekmiş gibi okunur:
[rúskiy] Rus
[ténis] tenis
[subóta] Cumartesi
[gramátika] gramer

Ünsüzlerin düşmesi

1. , , , harf birleşimlerinde ve harfleri okunmaz:
[sértse] kalp
[şşislívıy] mutlu
[çésnıy] dürüst
[pózna] geç
[práznik] bayram
2. harf birleşiminde ilk harfi okunmaz:
[zdrástvuyti] merhaba
[çústva] duygu

0

5

Ders 5

0

6

Ders 6
İsimlerin Cinsiyeti 1 - 1

Bu derste Rusçadaki isimlerin cinsleri olduğunu öğreneceksiniz. Rusçanın üç cinsi şunlar: erkek (eril), dişi (dişil) ve nötr. İsimlerin cinsiyeti son harfine göre tayin edilir.

İsimlerin Cinsiyeti 1 ile ilgili Radyo Dersi (Ders 6)'nin PDF versiyonu için tıklayın 

Aşağıdaki tabloda yer alan her cinse dahil isim gruplara bakıp kelimeleri söyleyin:
Eril cins        Dişil cins Nötr cins

- ünsüz
-
Bir ünsüz veya ile biten isimler eril cinstedir

-
-
-, - harfleriyle bitenler dişil cinstedir

-
- e
-, - harfleriyle bitenler nötr cinstedir
[brat] erkek kardeş
́ [górat] şehir
́ [muzéy] müze
[çay] çay
́ [Alikséy] ́ [kóşka] kedi
́ [maşína] araba
[vadá] su
́ [Ánna]
́ [Kátya] ́ [kinó] sinema
́ [mitró] metro
́ [móri] deniz
́ [aknó] pencere
́ [sólntsi] güneş
-        - -, -

́ [kafitériy]

́ [Túrtsiya]
́ [Rassíya]
́ [Ángliya]
́ [Girmániya]

́ [zdániyi]
́ [vrémya]
́ [zayivléniyi]

İsimlerle en basit cümleleri kurmak için [éta] sözcüğü ve ondan hemen sonra bir isim kullanın. Soru yapmak gerekirse [kto] ve [şto] kullanarak soru vurgulamasını uygulayın. Soru insan ve hayvanlar hakkında olduğu zaman ? [kto éta], bitkiler ve cansız varlıklar hakkında olduğunda ise ? [şto éta] kullanılır:
? [kto éta?] Bu kim?
[éta Alikséy] Bu Aleksey.
? [kto éta?] Bu kim?
[éta kóşka] Bu kedi.
? [şto éta?] Bu ne?
[éta rúçka] Bu kalem.

Cümlede isimlerin yerine Şahıs Zamirlerini söyleyebilirsiniz. Rusçada eril cins için [on], dişil cins [aná], nötr cins için [anó] zamirleri kullanılır:
Eril cins        Dişil cins Nötr cins
[on]        [aná] [anó]

, , =
, , =
, , =

Cümlelere bakın:
[éta Alikséy] Bu Aleksey. = [éta on] Bu o.
[éta kóşka] Bu kedi. = [éta aná] Bu o.
[éta mitró] Bu metro. = [éta anó] Bu o.

İsimlerin Cinsiyeti konusuyla ilgili alıştırma yapmak için tıklayın.

Cevap anahtarlarına bakmak için tıklayın.

Son olarak bu kuralla ilgili bir özel duruma bakalım. ܒ (myahkiy znak) ile biten isimler, hem eril, hem de dişil cinste olabilir. Bu isimleri ezberlemeniz gerekir: 
Eril cins    Dişil cins

[gost] misafir
[den] gün
[doşt] - yağmur
[kreml] Kremlin
[slavár] sözlük
[mat] anne
[doç] kız
[noç] gece
[ósin] sonbahar
[nóvast] haber

Rusça çok özel durum içeren bir dildir. Bir sonraki dersimizde İsimlerin Cinsiyetine ait olan özel durumlara döneceğiz.

İsimlerin Cinsiyeti 1 ile ilgili Radyo Dersi (Ders 6)'nin PDF versiyonu için tıklayın

0

7

Ders 7
Saat kaç? Kotorıy ças? - ?

Bugünkü dersimizde Rusça saatleri sormayı ve cevap vermeyi öğreneceğiz. Ruslar, Saat kaç? sorusunu sormak için [Skólka vrémini] veya [Katórıy ças?] diye sorarlar. Cevap farklı şekillerde verilebilir. Bu derste tam saatleri ve saatle dakika belirlemeyi inceleyeceğiz.

Ruslar zamanı kendilerine özgü bir şekilde algılıyorlar. Ruslar, Avrupalılara göre zaman konusunda oldukça serbestler, hatta dakik de değiller. Oysa Ruslar, önemli görüşmelere geç kalan insanları olumlu karşılamamakla birlikte resmi olmayan görüşmeye 10, hatta 15 dakika geç kalabilirler. Bu durum genellikle normal karşılanır. Bu yüzden Ruslar, görüşme saatini ayarlayarak her zaman yaklaşık saati söylemeyi tercih ederler: ́ yaklaşık saat yedide; ́ saat iki sularında vb.). Bu davranışlar, Rusların hayatlarını erkenden planlama alışkanlığı olmadığından kaynaklanır. Tabii ki, bu ağırlıklı olarak özel hayat ve sabit takvime bağlı olmayan işler için uygundur.

I. Saatler

İlk önce tam saatlere bakalım. Tam saati söylemek için Ruslar, [róvna] kelimesini kullanırlar:

1.
- ? Saat kaç?
- 10 () . Saat tam on.
- ! Teşekkürler!

Aşağıdaki tabloda saat anlamına gelen kelimesinin sayılarla kullanma şekillerini görebilirsiniz. Bunu ezberlemeye çalışın: 
1 ()  [ças]
2 (), 3, 4  [çisá]
5 20  [çisóf]

Tabii ki Ruslar da Türkler gibi, öğleden sonraki saatleri söylerken bunları basitleştirmek için tek haneli sayıları kullanmayı tercih ederler. Örneğin, saat 13 (on üç) yerine saat 1 (bir) derler. Aynı şekilde saat 16 için saat 4, saat 22 için saat 10 kullanılır. 
Ruslar, yaklaşık saati söylemek için ́ [paçtí] ve ́ [primérna] kelimelerini kullanırlar:

2.
- ́, ́ ? Affedersiniz, saat kaç?
- ́ ́. Saat yaklaşık iki.
- ́. Sağolun.

3.
- ́ ́ ́, ́? Şu an saat kaç, biliyor musunuz?
- ́ ́ ́. Saat yaklaşık on iki.
- ́ ́! Çok teşekkür ederim.
Bazen yaklaşık saati söylemek için Ruslar cümledeki kelime sırasını değiştirir, yani yerine söylerler:

4.
- ́, ́ ? Saat kaç, biliyor musunuz?
- ́ ́. ́ ́. Tam olarak bilmiyorum. Saat yaklaşık dört.

Ruslar, saatleri söylerken ́ [ujé] kelimesini kullandıkları zaman şaşırdıklarını göstererek saat artık geç olduğunu ve zamanın ne kadar hızlı geçtiğini kastedebilirler:

5.
- ́, ́ ? Affedersiniz, saat kaç?
- ́ ́. Saat on iki oldu.
- ́! Teşekkürler.

6.
- ́ ́ ́? Şu an saat kaç?
- ́ ́ ́. Saat yaklaşık sekiz.
- ? ́?! ́ ! Nasıl yani? Saat sekiz mi oldu? Olamaz!

II. Saat + dakika

Bugünkü derste Rusça saatle dakika söylemenin en kolay yolunu inceleyeceğiz. Buna elektronik saat prensibi diyebiliriz. Bu prensibe göre saatle dakikalar elektronik saat kadranında yansıtıldığı gibi söylenebilir.
Aşağıdaki tabloda dakika anlamına gelen kelimesinin sayılarla kullanımını bulabilirsiniz. Bunları da ezberlemeye çalışın:
1 (́)  ́ [minúta]
2 (),3,4 ́ [minútı]
5 20  ́ [minút]

7.
- ́ ́? Saat kaç?
- (15.30) ́ 3 () ́ 30 (́) ́. Saat üç otuz.

8.
- ́ ? Saat kaç?
- ́ ́ ́ ́. Saat on on.
- ́! Teşekkürler!

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

İşin bir zamani, eğlencenin bir saati var

Bugünkü dersimizde Rusçadaki saat ve zamanla ilgili bir atasözü ve birkaç deyim üzerinde duracağız.

I. ́ ́ ́

İlk önce atasözünden başlayalım. Ruslar, bir kişiyi çalışma, işle meşgul olma çağrısında bulunuyorlarsa, ́ ́ ́ [Délu vrémya patéhi ças] derler. Buradaki [patéha], çok eski bir kelimedir ve dinlenme, eğlence anlamına gelir. Söz konusu atasözü, Türkçeye doğrudan İşin bir zamanı, eğlencenin bir saati var diye tercüme edilebilir.

Atasözünün tarihi, en ünlü Rus Çarı Büyük Petronun babası olan Çar Aleksey Mihayloviçe uzanır. 17. yüzyıl Rusyasında en büyük eğlencelerden biri, şahin avıydı. O zaman itibariyle av kuralları kitapları da hazırlanıyordu. Böyle bir kitap içine Çar Aleksey yukarıda geçen atasözünü kullanmıştı.

Eskiden beri Rusların hayatı, çok sert doğal şartlarda geçiyordu. Yarım seneden uzun süren kış dönemi, Rusların mantalitesini etkiledi, çalışma-dinlenme kurallarını oluşturdu. Ruslar, her şeyin ayrı vakti ve yeri olduğuna inanıyorlardı. Eskiden tarım işlerinde oluşan ve Ruslar tarafından izlenen gün, hafta ve yıl takvimleri asırlar boyunca değişmiyordu. Rusların bu tarihi mirası bugünkü durumu da etkiliyor. Gerçekten bir yabancı için Ruslar düzensiz bir şekilde çalışır: bir süre yoğun şekilde çalıştıktan sonra dinlenme zamanı geliyor. Rusların bu çalışma tarzı

Avrupalılara göre doğru düzgün değildir. Fakat bütün bu önyargılara rağmen Ruslar emeğe karşı çok saygı duyan bir millettir. Ayrıca, Ruslara göre çalışma saatleri veya günleri ve dinleme zamanı sırayla değişmelidir.

Şimdi örneklere bakalım:

1.
- ́! ́? Merhaba, neler yapıyorsun?
- ́ Çalışıyorum.
- ́ ́. ́, ́: ́ ́, ́ ! ́, ́ ́? Hep çalışıyorsun. Bizde nasıl söylerler biliyorsun: her işin bir zamanı, eğlencenin bir saati var! Beraber yemek yiyelim mi?
- ́ ́! Çok güzel bir fikir!

2.
- ́ ́, ́ ́ ́, ́ . ́ . Ruslar, her işin bir zamanı, eğlencenin bir saati var derler. Bizim saatimiz de doldu.
- ́, ́ ́! Peki, o zaman iş başına!

II. ́ ́

Şimdi de saatlerle ilgili deyimlere geçiyoruz. Sırada ́ ́ [ni pa dnyám a pa çisám] deyimi var. Bu deyim Rusçada en çok kullanılan deyimlerden biridir. Türkçeye Günlerce değil, saatlerce.... Bahsi geçen deyim, büyüyüp hızla değişen bir şey hakkında söylenir, çok çabuk anlamına gelir. Örneğin, Ruslar bu deyimi çocuklarını anlatırken kullanabilir:

3.
- ́? ? Nasılsınız? Çocuğunuz nasıl?
- ́. ́ ́. Çok iyiyim. Çocuk günlerce değil, saatlerce büyüyor.

III. ́

Uzun süren, fakat bir sonuç getirmeyen bir iş hakkında, boşuna harcadıkları zaman için üzülerek Ruslar [bítıy ças], yani öldürülmüş / vurulmuş saat ifadesini kullanırlar.

4.
- ́ ́? ? Neden bu kadar üzgünsünüz? Ortaklarınızla görüşmeniz nasıl geçti?
- ́ ́ ́ , ́ ́. Onları restoranda bir saat (öldürülmüş saat) bekledik, onlar da gelmedi.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

8

Ders 8

Sıfatlar
Bugünkü dersimizde Rusça sıfatların cümledeki yerini ve kullanışlarını öğreneceğiz. Sıfatlar, ́? [kakóy] (nasıl?) sorusuna cevap vererek genellikle isimlerin özelliklerini açıklar. Rusçadaki sıfatlar, tam ve kısa olabilir. Sıfatlar konusuna tam sıfatlarla başlıyoruz. En çok kullanılan Rusça sıftlar arasında şunları sıralayabiliriz:

́ [balşóy] ́ [málinkiy]
́ [haróşıy] ́ [plahóy]
́ [nóvıy] ́ [stárıy]
́ [maladóy] ́ [pajılóy]
́ [daragóy] ́ [dişóvıy]

Tam sıfatlar, Rusçada Türkçedeki gibi isimlerin önünde yer alırlar:

́ büyük şehir
küçük prens

Rusça Sıfatları, Türkçedeki Sıfatlara göre daha zor, çünkü isimler gibi cins ve sayısın göre değişir. Bu değişimler tamamen arkasındaki isme bağlıdır. Böylece sıfatlar, isimlerle tam uyum içinde kullanılır. Sıfatlar, genellikle cinsine göre farklı ekleri alır. Aşağıdaki tabloda cins ve sayısına göre Rusçadaki sıfatların eklerini bulabilirsiniz:
Eril  Dişil Nötr Çoğul
? ? ? ?
-, -, - -, - -, - -, -
- sert ünsüzlerden sonra kullanılır: ́
- yumuşak ünsüzlerden sonra: ́
- son hece vurgulu olduğunda kullanılır:
́   

- sert ünsüzlerden sonra kullanılır: ́

- yumuşak ünsüzlerden sonra: ́

- sert ünsüzlerden sonra kullanılır: ́

- yumuşak ünsüzlerden sonra: ́

- sert ünsüzlerden sonra kullanılır: ́

- yumuşak ünsüzlerden sonra: ́

Bütün sözlüklerde Rusça sıfatları, Eril Cinste gösterilir, çünkü Rusçada Eril cinsin Tekili, gramer açısından sıfır model olarak kabul edilir. Herhangi bir sıfat seçtikten sonra onu hangi isimle kullanacaksınız diye belirlemeniz gerekir. Sonra da belirlediğiniz isme göre sıfatı da değiştirmeniz lazım olacaktır.

Örneğin, büyük anlamına gelen sıfatını, , ve kelimeleri ile beraber kullanmanız gerekiyorsa, önce isimlerin cinsine bakın. Eril cinsteki kelimesinin önüne sıfatı, dişil cinste olan nın önüne dişil cins sıfatı ve nötr cinsteki kelimesi için de sıfatı kullanılır:

- büyük otel

- büyük ülke

- büyük metro

Şimdi de sıra, sıfatlarla ilgili üç gramer modeline geldi. Bu üç modelle farklı cümleleri kurabilirsiniz.

I. ? / ? / ? / ?

Soru sormak için soru kelimelerini cümlenin başına getirip bağlı olduğu ismin cins ve syısına göre değiştirmeniz gerekli olacaktır.

1.
- ? Bu nasıl bir şehir?
- . Bu eski ve küçük bir şehir.

2.
- ? Bu nasıl bir otel?
- . Bu büyük ve güzel bir otel.
- ? Bu pahalı bir otel mi?
- , . Hayır, bu ucuz bir otel.

3.
- ? Bu nasıl bir kafe?
- . Bu temiz ve rahat bir kafe.
- ? Eski mi yeni mi?
- , . Kafe eski ama fena değil.

4.
- ? Bu nasıl (ne tür) odalar?
- . Bu çok pahalı odalar.

II. ?

Bir şeyin rengini öğrenmek için cümlenin başına ́ ́ [kakóva tsvéta] sorusunu getirdikten sonra herhangi bir isim kullanabilirsiniz. Soru şekli hiç değişmiyor.

1.
- ? Bavulunuz ne renk?
- . O siyah (eril).

2.
- ? Arabanız ne renk?
- . O mavi (dişil).
3.
- ? Paltonuz ne renk?
- O kırmızı.

Lütfen, aşağıdaki renkleri ezberleyin:

[bélıy] beyaz
[çyórnıy] siyah
[krásnıy] kırmızı
[zilyónıy] yeşil
[síniy] mavi
[jóltıy] sarı
[karíçnivıy] kahve rengi
[sérıy] gri

III. ()! / ()! / ()! / ()!

Eğer bir şeye hayranlık veya pişmanlık duygularınızı belirtmek istiyorsanız cümlenin başına sonraki ismin cins ve sayısına göre değişen [kakóy] kelimesini sonra da sıfatla ismi getirmeniz lazım. Buradaki kelimesi soru özelliğini kaybeder. Duygularınızı daha sıkı bir şekilde belirtmek istiyorsanız [je] edatını kullanabilirsiniz.

1.
- ! Ne büyük otel!
- ! Ne rahat oda!
- ! Ne şiddetli rüzgar!

2.
- ! Ne küçük sokak!
- ! Ne güzel hava!

3.
- ! Ne rahat kafe!
- ! Ne güzel dondurma!

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

9

Ders 9

Hoş geldiniz -

[yandx]vlasova-vlasovaol/4z71qx2og2.2518>[/yandx]

Hoş Geldiniz!

Ruslar, ülkesinde yabancıları ağırlarken ́ ́ [Dabró pajálavat] - 'Hoş geldiniz' derler. Rusların evine ya da işyerine ilk defa geldiğinizde de ́ ́ duyacaksınız. Bütün durumlarda cevap olarak ́ [Spasíba] - 'Teşekkürler' söylemeniz lazım. Aşağıdaki diyaloglarda bulunan ́ ́ deyiminin kullanma örneklerine bakın:

1. Havaalanında -

: ́! ́ ́ ́! ́? [Zdrástvuyte! Dabró pajálavat v Rassíyu! Kak vı dalitéli?] Merhaba! Rusyaya hoş geldiniz. Uçak yolculuğunuz nasıl geçti?

: ́, ́ [Spasíba, haraşó] İyi (geçti), teşekkürler.

2. Misafirlikte -

: ́ ́! ́, ́ [Dabró pajálavat! Pajálusta, prahadíti] Hoş geldiniz! Buyurun, geçin.

: ́. ́ ́ [Spasíba, u vas óçin uyútna] Çok teşekkürler. Yeriniz çok rahat.

Rusların geleneklerinde misafirleri havaalanında ya da evin kapısında tuz ekmekle karşılamak ( -) diye bir şey var. Misafire büyük bir tepsi üzerinde yuvarlak şeklinde yapılmış bir ekmek, ekmeğin üzerinde ise tuzla dolu bir tuzluk uzatılır. Yabancılar bütün bunlarla karşılaşınca genellikle şaşırır. Bu durumda tepsideki ekmeğin küçük bir parçasını alıp birazcık tuza batırarak ağzınıza almanız lazım. Damak tadınıza bu yemek tarzı ağır gelse de geri çevirmek doğru değil. Eskiden Rusyada tuz çok pahalı bir üründü, onun için tuzla ekmek yalnız en değerli misafirlere veriliyordu. O eski zamanlardan beri bu küçük karşılama töreni gelenek haline geldi ve sizlere karşı yapılıyorsa demek ki Ruslar konukseverlik adetlerini göstererek sizleri çar düzeyinde, yani en saygılı şekilde ağırlıyor.

Kaç yaz kaç kış!

Ruslar, uzun zaman görüşmedikleri arkadaş ve tanıdığı kişiyle karşılaştığında genel olarak duydukları sevinci hiç saklamadan ́ , ́ ! [Skólka let skólka zim!] Kaç yaz kaç kış! söylerler. Bu da Seni uzun zaman görmedim! anlamına gelir. Bu da Rusların sıcaklığını gösterebilen bir işaret. Aşağıda bulunan , ! deyiminin kullanma örneklerine bakın:

1. Karşılaşma -

: ́, ́! ́ , ́ ! [Zdrástvuy, Murát! Skólka let skólka zim!] Merhaba, Murat! Kaç yaz kaç kış!

: ́, ́! , ́, ́ [Privét, Lena! Mı, kájitsa, sto let ni vídilis] Selam, Lena! Sanki yüz yıl görüşmemişiz.

2. Telefonda -

: ́, ́! [Aló, ya slúşayu!] Alö, dinliyorum.

: ́, ́ ? [Maríya, éta vı?] Mariya, siz misiniz?

: [Da] Evet.

: ́, ́. ́ ́ ́ [Zdrástvuyti, Maríya. Eta Turgút Şahín] Merhaba, Mariya. Ben Turgut Şahin.

: ́ , ́ ! ́ ́ ́ [Skólka let skólka zim! Óçin ráda vas slı́şat] Kaç yaz, kaç kış! Sizi duymaktan memnun oldum.

: ́. [Ya tóji] Ben de.

0

10

Ders 10
Sayılar -
[yandx]vlasova-vlasovaol/8j2chufwo2.2031[/yandx]

Bugünkü dersimizde Rusçadaki sayıları ve okunuşlarını inceleyeceğiz. Sonra da Sayılarla ilgili bazı Rusça deyim ve atasözleri üzerinde duracağız.

0 [nol]
1 [adín] (eril), ́ [adná] (dişil), ́ [adnó] (nötr) 
2 [dva] (eril), [dve] (dişil)
3 [tri]
4 [çitı́ri]
5 [pyat]
6 [şest]
7 [sem]
8 [vósim]
9 [dévit]
10 [désit]

11 [adínadtsat]
12 [dvinátsat]
13 [trinátsat]
14 [çitı́rnatsat]
15 [pitnátsat]
16 [şisnátsat]
17 [simnátsat]
18 [vasimnátsat]
19 [divitnátsat]

20 [dvátsat]
30 [trítsat]

40 [sórak]

50 [pitdisyát]
60 [şızdisyát]
70 [sémdisyat]
80 [vósimdisyat]

90 [divinósta]
100 [sto]

200 [dvésti]
300 [trísta]
400 [çitı́rista]

500 [pitsót]
600 [şistsót]
700 [simsót]
800 [vasimsót]
900 [divitsót]

1000 [tísiça / tíşşa]

Sayıların Para Birimleri ile kullanışları
Lütfen, şunları ezberleyin:
1 () [dólar] [rubl]
2 (), 3,4  [dólara]  [rublyá]
5 20  [dólarof]  [rubléy]

Eğer bir şeyin fiyatını öğrenmek istiyorsanız şöyle bir soru sorabilirsiniz:
- ? [skolka eta stoit?] Bunun fiyatı ne kadar?
-   Üç yüz elli bir ruble.
1 () [tı́siça]  [dólarof]  [rubléy]
2 (), 3,4 [tı́siçi] [dólarof]  [rubléy]
5-20 [tı́siç] [dólarof]  [rubléy]

Deyim ve Atasözleri

Şimdi ise sizlere Rusçada sayılarla ilgili en çok kullanılan deyim ve atasözlerini sunuyoruz:

= Yuvarlak sıfır (İşe yaramaz bir insan için kullanılır).
, = Bir defa görmek, yüz defa duymaktan daha iyidir.
, = İki kafa bir kafadan üstündür (Türkçe karşılığı: El elden üstündür).
= İki çizme bir çifttir (Herhangi bir konuda birbirine çok benzeyen iki insan hakkında).
= İki tavşanın peşinden koşan hiçbirini yakalayamaz (Zor olan iki işi aynı anda yapmanın güçlüğünden bahsedilir).
= Üç çam arasında yolunu şaşırmak (Kolay bir şeyi başaramamak; kolay bir işin çözümünü bulamamak).
= Her dört tarafa (İstediği yöne gitmek, kovmak).
= Kendi beş parmağını gibi bilmek (Bir şeyi çok iyi bilmek, Türkçe karşılığı: Avucunun içini gibi bilmek).
= Altıncı his.
= Yedi kişi bir kişiyi bekleyemez. (Bir insan için birçok insan bekletilemez).
, = Yedi defa ölç bir defa kes (Bir şeye başlamadan önce bütün detaylarını düşünmek).
= Haftanın her günü Cuma. (Çok kararsız biri için kullanılır).
= Onuncu iş. (Öncelikli olmayan bir iş için kullanılır).
! = Yine yirmi beş! (Hep aynı şeyler tekrarlandığı zaman).
, = Yüz rublen olmasın, yüz dostun olsun.

Radyo Dersi'ni (Ders 10) dinlemek için:
***

Fiillerin Mastar Şekli

Bugünkü dersimizde Fiillerin Mastar Şekilleri konusu üzerinde duracağız. Fiil, diğer dillerde olduğu gibi Rusçada da önemli bir rol oynar, hem yazma hem de konuşma dilinde sıkça kullanılır. Mastar Şekli, ? (ne yapmak?) sorusuna cevap verir. Rusçada Fiilin Mastar Şekilleri üç takı ile bitebilir: -, -, -. Aşağıdaki tabloda birkaç örnek bulabilirsiniz:
- - -
[znat] bilmek, tanımak  ́ [ittí] gitmek  ́ [pamóç] yardım etmek
́ [vídet] görmek  ́ [nistí] taşımak  [leç] yatmak

Dikkat edilirse bütün yabancı dil sözlüklerinde fiiller Mastar Halinde verilir. Mastar Şeklindeki takılar kaldırılırsa karşımıza fiilin kökü çıkıyor. Bunlar bize sonraki derslerde, fiillerin farklı zaman şekilleri üzerinde çalıştığımız zaman gerekli olacaktır. Örneğin, (bilmek) fiilini alıp - (-mek) takısını kaldıralım. Kalan - (bil-) kökü ile Şimdiki zaman şekillerini kurabiliriz: - (ben bil-iyorum / tanı-yorum), - (biz bil-iyoruz) vs.

Şimdi ise Mastarın bazı kullanım modellerine bakalım.

I. ?

Rusçada en çok kullanılan kelimelerden biri ise kelimesi, mümkün anlamına gelir, izin alma durumlarında sıkça kullanılır. Cümle başına geçen bu kelimeden sonra Fiilin Mastar şekilleri kullanılır. Bu tip cümleler genellikle şahıssız olur, ondan dolayı kullanımı çok kolaydır:
- ? Girmek mümkün mü? = Girebilir miyim?
- ? Sormak mümkün mü? = Sorabilir miyim?
- ? Çıkmak mümkün mü? = Çıkabilir miyim?

1.
- ? Girmek mümkün mü? Girebilir miyim?
- , . Evet, mümkün. Girebilirsiniz.

2.
- ? Bakmak mümkün mü? Bakabilir miyim?
- , . Evet, buyurun.

II. / + Mastar

ve kelimelerinin Türkçe karşılığı lazım ve gerek. Eğer şahıssız şeklini kullanmak istiyorsanız, o zaman Rusçada önce /  kelimesini kullanırsınız, ondan sonra da gerekli Fiilin Mastar şeklini ekleyeceksiniz. Örneğin, Gitmek lazım cümlesinin karşılığı olur. Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
Çalışmak lazım.
Uyumak lazım.
Biraz dinlenmek lazım.
Yardım etmek lazım.

Eğer şahıs şekillerini (ben, sen vs.) kullanmak gerekiyorsa cümlenin başına gerekli Şahıs Zamirinin  E/-A Hali, ondan sonra ve kelimeleri ve son olarak gerekli Fiilin Mastar Şekli kullanılmalı. Şahıs Zamirlerinin E/-A Hali şekillerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
Şahıs Zamirleri Şahıs Zamirlerinin -E Hali
ben  [mné] bana 
sen [tibé] sana 
o (eril)    [yimú] ona (eril) 
o (dişil)    [yey] ona (dişil) 
biz  [nam] bize 
siz  [vam] size 
onlar  [im] onlara 

Türkçedeki benim gitmem lazım cümlesi, Rusçada farklı bir şekilde kurulur. Direk tercüme sonucunda karşımıza Bana gitmek lazım cümlesi çıkar. Daha çok örneği aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
()   Benim çalışmam lazım.
()   Senin gitmen lazım.
()   Onun sorması lazım (eril cins için).
  ()   Onun dinlenmesi lazım (dişil cins için).
  ()   Bizim erken yatmamız lazım.
  ()   Sizin sigara bırakmanız lazım.
  ()   Onların çok okumaları lazım.

3.
- , . Kusura bakmayın, erken çıkmam lazım.
- , . Elbette.
4.
- . . Bugün erken yatmamız lazım. Yarın sabah önemli bir görüşmemiz var.

Fiillerin Mastar şekillerini göstermek için değindiğimiz , , konularını daha sonraki derslerimizde daha detaylı bir şekilde göreceğiz.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

Nepogoda Kötü Havalar

Bu derste sizlerle hava ile ilgili bir şarkı paylaşıyoruz. Şarkının adı Nepogóda. Ünlü bir Rus muzikalinde yaklaşık 30 sene önce çıkan bu parçanın adı Rusçadan Türkçeye doğru tercüme edilirse karşımıza (bu hava) hava değil diye bir şey çıkıyor. 

Nepogoda Kötü Havalar
Söz: N. Olev
Müzik: M. Dunayevskiy

Rusça    
[yandx]vlasova-vlasovaol/62di8a261b.4604/[/yandx]
Türkçe Tercümesi

KÖTÜ HAVALAR

[İzminéniya f priródi] Değişimler havada
,
[Praishódyat got at góda]    Yıldan yıla yoğunlaşır daha da
,
[Nipagóda nı́nçi v módi]  Kötü havalar bugünlerde moda
, .
[Nipagóda, nipagóda]  Kötü havalar, ah kötü havalar

[Slóvna iz vadapravóda]  Musluktan boşanırcasına
.
[Lyot na nas s nibés vadá] Gökyüzünden sular üzerimize akarcasına
,
[Polgóda plaháya pagóda] Kötü havalar yarım sene boyunca
.
[Polgóda safsém nikudá] Hiç gitmiyor yarım sene boyunca
- ,
[Nikudá-nikudá nilyzyá ukrı́tsa nam]  Hiç bir yere hiç bir yere saklanamayız
,
[No atkládıvat jı́zn nikák nilyzyá] Fakat hayatı da bir kenara bırakamayız
- , , - ,
[Nikudá-nikudá, no znay şto gté-ta tam] Olacak şey değil, olacak şey değil, fakat haberin olsun, uzaklarda bir yerlerde
- .
[Któ-ta íşşit tibyá sridí dajdyá]  Seni yağmur altında arayan biri var

[Gróma gróznıyı raskátı] Gök gürültüsünün korkutucu sesleri
.
[At zakáta da vashóda] Güneşin batışından doğuşuna kadar

[Za grihí lyutskíye pláta]  Bu, insanoğlunun günahlarının bir bedeli
, .
[Nipagóda, nipagóda]  Kötü havalar, ah kötü havalar
, ,
[Ni angína, ni prastúda]  Angin değil, soğuk algınlığı da değil

[Pasiryózniyi bidá]    Daha ciddi bir dert
,
[Polgóda plaháya pagóda] Kötü havalar yarım sene boyunca
.
[Polgóda safsém nikudá]  Hiç gitmiyor yarım sene boyunca

Meraklısına ilginç bilgiler

Nepogoda (Kötü havalar) Şarkısı, , (Meri Popins, güle güle) Rus müzikali için 1983 yılında yazıldı.

Televizyon muzikali, Pamela Trevers adındaki İngiliz yazarın 1934 yılında yazdığı bir masal üzerine 80lerin başında çekildi. Büyücü bir bakıcının hikayesini anlatan masal, İngilterede ve başka ülkelerde çok popüler oldu. Rus muzikali çıktıktan sonra Meri Popins adı Rusyada efsaneleşmiş, ideal bir bakıcı anlamını almıştır.

Muzikalden çıkan Nepogoda Şarkısı, Rusyada her zaman çok popülerdi, bugünlerde de herkesçe bilinir.

Rusyanın sert hava şartlarından dolayı Ruslar gündelik konuşmalarında genellikle havadan şikayetçidirler. Gerçekten de Rusyadaki kışlar aşırı soğuk, yazlar ise sıcak ve kurak geçer.

Nepogoda (hava değil) kelimesi, genellikle sonbahar, kış ve ilkbahar başındaki yağmurlu karlı havalar için kullanılır.

Rusçada kötü hava ile ilgili birkaç deyim bulunuyor:
Şiddetli yağmuru gören Ruslar, (yağmur kovadan boşanırcasına yağıyor) derler.

Bu tip havalara ayrıca (uçuş için uygun olmayan hava; kötü hava şartları) söylenir. Bu deyim aslında havacılıktan Rusların gündelik hayatına da geçti, sık sık duyulabilir: .

Havanın zor koşullarına rağmen Ruslar yine de bu konuda iyimser olmaya çalışıyorlar. Örneğin, Ruslardan (doğanın kötü havası olmaz) bir deyimi duyabilirsiniz. Bu deyim de popüler bir şarkının adı, fakat sıkça kullanıldığı için kalıplaştı ve şarkıdan ayrı bir şekilde kullanılmaya başladı. 

Elbette, Rusyada havaların her zaman kötü olduğunu düşünmeyin. Rusyada Nisan (sonu), Mayıs, Haziiran, Eylül gibi aylar çok rahat ve güzel geçer ve Rusyayı en iyi ziyaret etme zamanı olarak kabul edilir.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

11

Ders 11
ve Edatları

Bugünkü dersimizde ve Edatları üzerinde çalışacağız. Bu konuya değinerek Rusçada ayrıca nerede? sorusunu sormayı ve bu soruya cevap vermeyi inceleyeceğiz. Rusçadaki en zor gramer unsurlarından biri olan edatlar, Rusça cümlesinin içindeki sözcükleri birbirine bağlar.

I. ’ Edatı
B Edatı, içinde anlamına gelir, genellikle ? (nerede?) sorusuna cevap verir,. B Edatı, her zaman bir isimden önce gelir. B Edatından sonra gelen isim, -d/-d Halinde kullanılır:

+ = (oda-da)

Şimdi bu Haldeki isimlerin değişimlerine bakalım. Eril ve dişil cinsteki isimler bu Halde genel olarak -E takısını alır, nötr cinsteki isim ise hallere göre değişmediği için Yalın Halde gibi kullanılır.
Lütfen, aşağıdaki tabloda bulunan kelime gruplarını okuyun ve vurgularına dikkat edin. Genel olarak bu Haldeki isimler, vurgusunu değiştirmez, Yalın Haldeki gibi okunur.
Ayrıca dikkat edilecek başka bir nokta ise B Edatının sonraki kelime ile beraber okunuşu ve kelimenin ilk harfine göre değişebilmesi. Kelimenin ilk harfi tonsuz ise tonlu olan v tonsuzlaşarak [f] olarak okunur.
Eril cins Dişil cins Nötr cins

Bir ünsüz veya ile biten isimler E takısını alır:

-E

-, - harfleriyle bitenler E takısını alır:

-E
-, - harfleriyle bitenler hiç bir takı almaz
́ [vmuzéyi] müzede
́ [vrayóne] semtte
́ [vdómi] evde
[vuniversiteti] üniversitede
́ [ftiátri] tiyatroda
́ [fgóradi] şehirde ́ [vmaşíni] arabada
́ [vMaskvé] Moskovada
́ [vİvrópi] Avrupada
́ [fstrané] ülkede
́ [fkvartíri] dairede
́ [fkómnati] odada
́ [fkúhni] mutfakta  ́ [vmitró] metroda
́ [fkinó] sinemada

İstisna niteliğini taşıyan bazı isimler, Rusçada farklı da/-de takılarını alır. Böylece, , - ve ile biten isimler takısıyla kullanılır:
́ [vRassíyi] Rusyada
́ [vÁngliyi] İngilterede
́ [vGirmániyi] Almanyada
́ [vauditóriyi] sınıfta
́ [vzdániyi] binada
́ [vzayivléniyi] başvuru formunda
́ [fpamişéniyi] içeride
́ [fTúrtsiyi] Türkiyede
́ [fkafitériyi] kafeteryada

! Lütfen, aşağıdaki kelimelerin da de Hallerini unutmayın:
[fsadú] bahçede
[vlisú] ormanda
[vaerapartú] havalimanında

II. Edatı
Edatı, üstünde, üzerinde anlamına gelir, ? (nerede?) sorusuna cevap verir; Edatı gibi, bir isimle kullanılır, edattan sonra gelen isim, -d/-d Halinde kullanılır:

+ = (masa-da)

Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
[naçimadáni] bavul üzerinde
[nakanvérti] zarf üstünde

III. ’ ve Edatları
B ve Edatları çoğu zaman aynı anlamı taşıdığı için belirli kelimelerle kullanılır. Bu kullanışları ezberlemeniz iyi olur. Lütfen, aşağıdaki tabloyu kullanın:
Edatı Edatı
şehirde
merkezde
ofiste
markette
parkta
Türkiyede
havalimanında
ormanda
bahçede postanede
işyerinde
katta
durakta
denizde
meydanda
sahil yolunda
kıyıda
köprüde

Şimdi aşağıdaki diyalogları inceleyelim:
1.
- , ? Selam, neredesin?
- , ? Ben üniversitedeyim, dersteyim, ya sen?
- . Ben de metrodayım.
2.
- , , ? Söyler misiniz, lütfen, döviz bürosu nerede?
- . . Döviz bürosu merkezde. Uzak değil.
- . Teşekkürler.
3.
- ? Şu an neredesiniz?
- , ? Biz meydandaki sinemadayız, ya siz?
- . Biz de restorandayız.
4.
- , , ? Pardon, bu otel nerede, biliyor musunuz?
- . . Otel yakın. Şimdi ileriye ve sağa.
- . Sağolun.
5.
- , , ? Söyler misiniz, lütfen, benim bagajım nerede?
- . Bagajınız artık odanızda.
6.
- , ? ? Pardon, menecer nerede? Ofiste mi?
- , . Evet, ofiste.
7.
- ? Arabanız nerede?
- . Park yerinde.
8.
- , ? Affedersiniz, turistler nerede?
- . Turistler otobüste.
- ? Otobüs de nerede?
- . Otobüs durakta.
9.
- ? Garsonumuz nerede?
- . Salonda.
10.
- , ? Pardon, rehberimiz nerede?
- . Barda.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

12

Ders 12
Sahiplik Zamirleri

[yandx]vlasova-vlasovaol/2fyu4oj2qr.4514/[/yandx]

Bugünkü dersimizde Sahiplik Zamirleri konusu üzerinde çalışacağız. Sahiplik Zamirleri, ? (kimin?) sorusuna cevap verir, Türkçedeki benim, senin, onun vb. sözcükleri gibi kullanılır. İlk önce bu zamirleri, Şahıs Zamirlerini incelediğimiz gibi bir tablo halinde okunuşlarıyla beraber görelim:
Sahiplik Zamirleri Türkçe Karşılıkları
[moy]         benim
[tvoy]    senin
́ [yivó]          onun (eril cins)
́ [yiyó]           onun (dişil cins)
́ [yivó]          onun (nötr cins)
[naş]          bizim
[vaş]          sizin
[ih]              onların

Rusçada Sahiplik Zamirleri, isimler ve sıfatlar gibi cinslere göre değişebilir. Zamirin cinsiyeti ondan sonra gelen kelimeye bağlıdır. Eğer kelime eril cinsteyse Sahiplik Zamiri de eril cinste olacaktır. Ayrıca, Sahiplik Zamirlerinin tekil ve çoğul halleri de mevcuttur. Aşağıdaki tabloyu iyice incelemeye çalışın:
Şahıs Zamirleri  Eril Cins
[çey] (́)? Dişil Cins
[çya] (́)? Nötr Cins
[çyo] (́)? Çoğul
[çyi] (́)?
  ́ ́ ́ ́ ́  ́ ́
  ́ ́ ́ ́ ́ ́ ́
  ́ ́ ́ ́ ́  ́ ́
́ ́ ́ ́ ́ ́ ́
́ ́ ́ ́ ́  ́ ́
́ ́ ́  ́ ́ ́ ́
  ́ ́ ́ ́

Gördüğünüz gibi, üçüncü şahıs Tekil ve Çoğul hallerinde (, , ) Sahiplik Zamirlerinin Cinsiyeti ve Çoğul hali değişmez, bu işimizi biraz da olsa kolaylaştırıyor, çünkü sözü edilen zamirleri olduğu gibi ezberleyip kullanabilirsiniz.
Sıra örneklere geldi. Lütfen, aşağıdaki cümleleri iki modelde ele alalım:

I. ́ (Bu sizin... mi)?
1)
- ́ ́? Bu sizin bagajınız mı?
- , . Evet, benim (bagajım).
- , . Hayır, benim (bagajım) değil.
2)
- ́, ́ ́ ́? Pardon, bu sizin çantanız mı?
- , ́. Evet, benim (çantanım).
- , ́. Hayır, benim (çantam) değil.
3)
- ́, ́ ́ ́? Affedersiniz, bu sizin paltonuz mu?
- , ́. Evet, benim (paltom).
- , ́. Hayır, benim (paltom) değil.
4)
- ́ ́ ́? Bu sizin eşyalarınız mı?
- , ́. Evet, benim (eşyalarım).
- , ́. Hayır, benim (eşyalarım) değil.

II. (́)(Bu kimin...)?
1)
- ́? Bu ne?
- ́ ́. Bu telefon.
- ́ ́? Bu kimin telefonu?
- ́ ́. Bu benim telefonum.
2)
- ́? Bu ne?
- ́ ́. Bu çanta.
- ́ ́? Bu kimin çantası?
- ́ ́ ́. Bu benim çantam.
3)
- ́ ́? Bu kimin paltosu?
- ́ ́ ́. Bu benim paltom.
4)
- ́ ́? Bu kimin eşyaları?
- ́ ́ ́. Bu benim eşyalarım.

Lütfen, aşağıdaki diyaloğu okuyun ve tercüme etmeye çalışın. Bu diyalogda biri, fotoğraf göstererek ailesini ve evcil hayvanlarını anlatıyor.
- ́ ́?
- ́ ́ ́.
- ́?
- ́ ́ (Unutmayalım ki, kelimesi, a ile bitmesine rağmen eril cins sözcüğü).
- ́ ́?
- ́ ́ ́.
- ́ ́ ́?
- , ́ ́ ́.
- ́ ?
- , ́ .

0

13

Ders 13
Sizi tanıştırmak istiyorum
[yandx]vlasova-vlasovaol/o3efcft7ib.3916/[/yandx]

Bugünkü dersimizde Rusça olarak kendinizi tanıtmayı ve diğer insanları tanıştırmayı inceleyeceğiz. Ayrıca tanıştırma ile ilgili birkaç deyim üzerinde duracağız.

I. Tanıştırın

Eğer bir kişiyi başka insanlara tanıtmak istiyorsanız birkaç giriş cümlesini kullanabilirsiniz. Şunları ezberlemeye çalışın:
[razrişíti pritstávit] Müsadenizle size... tanıtmak isterim.
, [znakómtis] Tanışın.

Aynı zamanda şu kalıp şekilleri de uygundur:
, [paznokómtis] Tanış olun.
Eğer yakın birisine başvuruyorsanız sen şeklini şu şekilde kullanabilirsiniz:
, [paznakómsya] Tanış ol.

Söz konusu giriş kelimelerinden sonra her iki tarafa tanıttığınız insanlar hakkında bilgi vermeniz doğru olur, yani insanların isimleri, gerektiğinde soyadları, birbirinizi nereden tanıdığınız, kişilerin kim olduğu, ne iş yaptığı gibi bilgileri vermeniz uygun karşılanabilir. Örneklere bakalım:

1.
- , . . Nina, lütfen tanışın. Bu benim arkadaşım Fatih. Beraber üniversitede okuduk.
2.
- , . . Tolga, müsadenizle sizi tanıştırayım. Bu bezim çalışanımız Aleksey Viktoroviç İvanov.
Ruslar, tanışma sırasında önce ismini ve baba isimlerini, sonra da soyadını söylerlerken vizit kartlarında Rus görgü kuralları uyarınca önce genellikler kişinin soyadı, sonra da ismi ve baba ismi yazıyor:

Burada kişinin soyadı, ismi, ise baba ismi.
İki insanı tanıştırdığınız zaman onların ortak noktalarını göz önünde bulundurarak tanıştırmaya çalışın. Aşağıdaki örneğe bakın:

3.
- , . , . , , Olya, tanış olun. Bu Coşkun, üniversitede sınıf arkadaşım. Senin gibi tenis oynuyor.

II. Kendinizi tanıtın

Eğer bir kişi ile tanışmak istiyorsanız ama sizi tanıştıracak kimse yoksa, kendinizi tanıtmak için şu cümleyi kullanabilirsiniz:
,[razrişiti pritstavitsa] Müsadenizle kendimi tanıtayım.
4.
- . . . Müsadenizle kendimi tanıtmak istiyorum. Adım Andrey, soyadım Petrov.
Şimdi sıra cevaplara geldi.

III. Kibarca cevap verin

Bir kişi ile tanıştıktan sonra kibar bir cevap vermek için şunları söyleyebilirisniz:
[rat s vámi paznakómitsa] Sizinle tanıştığımıza memnun oldum.
[rat znakómstvu] Tanıştığımıza memnun oldum.
[óçin priyátna s vámi paznakómitsa] Sizinle tanıştığımıza memnun oldum.
[óçin priyátna] Memnun oldum.

Aşağıdaki diyalogları okuyup tercüme etmeye çalışın:

5.
: , . . . , . . .
: , . !
: , !
6.
: . . ?
: .
: , .
: , .

IV. Daha önce tanıştığınız biriyle...

Bir kişi ile daha önce tanıştıysanız biri sizi tanıştıracağı sırada bu kişi ile artık tanıştığınızı şu şekilde dile getirebilirisiniz:
[mı ujé znakómı] Biz tanışıyoruz.
[mı ujé fstriçális] Biz daha önce tanışmıştık.

Eğer bir kişi ile daha önce tanışıp tanışmadığınızdan şüphe ediyorsanız şöyle diyebilirsiniz:
[váşi litsó kájitsya mne znakómım] Yüzünüz bana tanık geliyor.
? [mı s vámi ránşi fstriçális?] Daha önce karşılaşmış mıydık?

V. Praşu lyubit' i jalavat' deyimi

Son olarak baya eskimiş, fakat yaşlı insanlar arasında ve Rus filmlerde duyabileceğiniz, aynı zamanda çok kibar sayılan bir formule değinelim.
[praşú lyubít i jálavat] Sizlere ... tanıtmak isterim.

Bu deyimin Rusçadan Türkçeye doğrudan tercümesi, Sevmenizi ve dikkat vermenizi rica ederim. Ruslar bunu birisini arkadaşlarına ya da meslektaşlarına tanıtırken söylerler, böylece konukseverliğini ve cana yakınlığını gösterirler.

5.
- ! . . [Druzyá! Praşú lyubít i jálavat. Éta moy druk Fatíh Yıldırı́m. On is Túrtsii] Arkadaşlar! Sizlere arkadaşım Fatih Yıldırımı tanıtmak isterim. Türkiyeden geliyor.
- [Priyátna paznakómitsa] - Tanıştığımıza memnun oldum (olduk).

6.
- ! , . [Marína! Éta Mihmét Özdemír, fatograf is Stambúla. Praşú lyubít i jálavat] Marina! Sana İstanbuldan fotoğrafçı Mehmet Özdemiri tanıtmak isterim.

Ben onu tanıyorum -

Bu dersimizde I. Tip Fiilierin Şahıs Zamirleriyle kullanılmasını inceleyeceğiz, özellikle bilmek, tanımak, anlamak ve dinlemek gibi Rusçada sıkça kullanılan fiiller üzerinde duracağız. Bu fiillerle kullanılan isimler ve Şahıs Zamirleri, İ halinde kullanılır. Hatırlarsanız, -İ halindeki isimler ve zamirler ? [kavó] kimi, kimleri (kişiler için) ve ? [şto] neyi, neleri? (cansız varlıklar için) sorularına yanıt verir.
Önce fiillere bakalım

[znat] bilmek, tanımak
[panimát] anlamak
[slúşat] dinlemek
́ ́ ́
́ ́ ́
, ́ ́ ́ 
́ ́ ́
́ ́ ́
́ ́ ́

Şahıs Zamirlerinin İ hali (benben-i gibileri) çekimlerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
[minyá] beni
[tı] [tibyá]  seni
[on] [ivó]  onu (eril)
[aná] [iyó] onu (dişil)
[mı] [nas] bizi
[vı] [vas] sizi
[aní] [ih] onları

Rusça cümlesinde önce Fiil, sonra Fiile bağlı olan kelimeler kullanılır. Ben onu tanıyorum demek için genel olarak önce ben tanıyorum, sonra onu söylemek gerek, fakat bu kelime düzeni oldukça serbest. Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
1.
- Ben onu tanıyorum.
- ? O da seni tanıyor mu?
- , . . Sanırım hayır. O beni tanımıyor.
2.
- ? Beni anlıyor musunuz?
- , . Evet, sizi çok iyi anlıyorum.
3.
- . Alo.
- ! ? Alo. Dinliyor musunuz?
- , , . Evet, buyurun, sizi dinliyorum.
4.
- ! Sen beni dinlemiyorsun!
- , . Pardon, biraz daldım.
5.
- , . Pardon, sizi anlamıyorum.
- ? Beni dinliyor musunuz?
- , , . Evet, sizi dinliyorum, fakat anlamıyorum.

Şimdi de diyaloglara geçelim:

- Konserde

: , ! ? Merhaba, Anya. Nasılsın?
: , ! , . ? Merhaba, Sinan. Ben iyiyim, sen de nasılsın?
: . ? ? Ben de iyiyim. Konser nasıl? Hoşuna gidiyor mu?
: , ! . ? Evet, çok! Müzik çok güzel ve burada çok arkadaşım var. Senin de hoşuna gidiyor mu?
: ! ! , ! ! ? Tabii ki! Bu benim en sevdiğim grup! Anya, bak! Ne kadar güzel kız! Onu tanıyor musun?
: , . . Evet, onu tanıyorum. Bu benim arkadaşım Olya.

- Yanlış numara

: ! Alö.
: ? Alö?
: - Sizi dinliyorum.
: ! ? Alo. Olya ile görüşebilir miyim?
: , . Affedersiniz, ben sizi anlamıyorum.
: ! ? Alo! Olya ile görüşebilir miyim?
: . . Yanlış numarayı aradınız. Burada Olya yok.
: . Affedersiniz, rahatsız ettim.

- Seni hatırlıyorum

: ! Alo!
: ? ? Alo? Olya, sen misin?
: , . - Evet, benim. Sizi dinliyorum.
: , . . . Olya, merhaba. Ben Sinan. Biz konserde tanıştık.
: , , . ? Evet, Sinan, seni hatırlıyorum. Nasılsın?
: , . ? İyiyim, teşekkür ederim. Sen nasılsın?
: , . Sağol, her şey normal.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

14

Ders 14

Şimdiki Zaman 1 1
[yandx]vlasova-vlasovaol/3epbih4r5r.2132/[/yandx]

Bugünkü dersimizde Fiillerin Şimdiki Zaman Şekillerine başlıyoruz. Bu konu çok geniş olduğu için sonraki derslerimizde de üzerinde çalışmaya devam edeceğiz. Fiillerin Şimdiki Zaman Şekillerini oluşturmak için öncelikle eylemin Mastar Halinden fiilin kökü bulunur, sonra ise cins, Tekil ve Çoğul haline göre gerekli Şimdiki Zaman takısı kullanılır.

!

Şimdiki Zaman kurallarına geçmeden önce Rusçadaki Fiillerin iki gruba ayrıldığına dikkat çekmemiz gerekiyor. Bu iki gruba I. Tip ve II. Tip Fiiller adı verilir, çünkü her iki gruba ait olan fiiller birbirinden farklı olarak çekilir. Fiilin Tipini belirlemek için fiilin Mastar Şekline bakmak gerekir. I. Tip grubuna Mastar Şekillerinde ve ile biten fiiler, başka bir değişle sonunda - olmayan fiiller de girer.
Örneğin, I. Tip fiiller arasında (değiştirmek) ve (kırmak) fiillerini bulabiliriz.

II. Tip Fiileri ise, Mastar Şeklinin - ile biten fiilleridir. Bu grup çok sayıda istisnai durumlar içerdiği için bunlara sonraki derslerimizde de döneceğiz. Bugün incelemekte olduğumuz konunun ana fikrini yakalamak için şu cümleyi ezberlemeye çalışın: ́ ́ (Kırmak, kurmak manasına gelmez). Bu, bir Rus atasözü olmakla beraber bugünkü kuralı ezberlemenizde de size yardımcı olacak. Bu cümledeki - ile biten fiili, I. Tipe aitse - ile biten fiil II. Tiptedir.

Şimdi ise I. Tip fiiler üzerinde çalışmaya başlayalım.
Daha önce öğrendiğimiz gibi Fiilin kökünü çıkarmak için Mastar Şeklinden -, - veya - takılarını kaldırmalıyız. Kaldırdıktan sonra da kalan köke Şimdiki Zaman takılarını eklememiz gerekecek. Örneğin, fiilindeki - Mastar takısı kaldırıldıktan sonra karşımıza - kökü çıkıyor. Şimdiki Zaman Şekillerini doğru ve yerinde fiilin kökünü böylelikle bulmuş oluyoruz.

Şimdi de Çekim tablolarına geçelim.

I. Tip Fiillerin Çekim Şekilleri
Şahıs Zamiri  Şimdiki Zaman Şekli I. Tip Takılar
  ́- (çalışıyor-um)  -
́- (çalışıyor-sun) -
    ́- (çalışıyor,eril cins) -
́- (çalışıyor,dişil cins) -
  ́- (çalışıyor-uz) -
  ́- (çalışıyor-sunuz) -
́- (çalışıyor-lar) -

Kendiniz de şu Fiileri aynı şekilde çekerek ezberlemeye çalışın:

́ [gulyat] gezmek
́ [délat] yapmak
́ [dúmat] düşünmek, sanmak
[znat] bilmek
́ [igrát] oynamak
́ [abédat] öğle yemeği yemek
́ [atviçát] cevap vermek
́ [panimát] anlamak
́ [slúşat] dinlemek
́ [spráşivat] soru sormak
́ [şşitát] saymak

Şimdi sıra cümle kurmaya geldi. Rusça cümlelerde kelime düzeni oldukça serbest olduğu halde nesne ve eylemin yeri önemlidir. Bu anlamda Rusça, İngilizcenin aksine Türkçedeki cümle kurma yapısına daha çok benzerlik gösterir. Olumlu cümlede genel olarak önce isim veya Şahıs Zamiri, ondan sonra fiil kullanılır, fiilden sonra da cümlenin diğer unsurları eklenir. Karşımızda soru cümlesi varsa, bu kelime düzeni korunur, fakat soru kelimesi ( - ne, - nerede, ́ ne zaman vb.) cümle başına geçer.

Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:

Olumlu ve Soru Kelimeleriyle Soru

1.
- ́, ́? Selam, ne yapıyorsunuz?
- ́. Geziyoruz.
2.
- ́, ́ ́? Market çalışıyor mu? Ne düşünüyorsunuz?
- ́, ́. Çalışıyor diye düşünüyorum.
- ́. Teşekkürler.
- . Bir şey değil.

Olumlu Soru

Cümlede soru kelimesi kullanılmıyorsa kelime düzeni olumlu cümledeki gibi kalır, soru tonlaması uygulanır.

3.
- ́ ́ ́? Rusça biliyor mu?
- ́, ́. Biliyor diye düşünüyorum.
4.
- ́ ́ ́? Şimdi öğle yemeği mi yiyor?
- , ́ ́ ́. Evet, şimdi öğle yemeğini yiyor.
5.
- ́? Çalışıyor musunuz?
- , ́. Evet, çalışıyoruz.
- ́. Ben ise dinleniyorum.

Olumsuz ve Olumsuz Soru

Olumsuz şeklini yapmak için fiilin önüne (-mA-) olumsuz edatı getirilir. Lütfen, örneklere bakın:

6.
- ́, ́ ́ ́ ́? Sizce, onlar Rusça biliyorlar mı?
- , ́. Hayır, bilmiyorlar.

Rusça olarak soruyu daha kibar bir şekilde sormak için olumsuz soru şeklini uygulamak mümkündür. Örneğin, ́? (biliyor musunuz), ́? (istiyor musun?) gibi sorular Rus kulağına daha kibar gelir. Aşağıdaki örneğe bakın:

7.
- , , ?
- . , .

- Fiilleri

I. Tip Fiillere ayrıca - takısı ile biten Dönüşlü Fiiller de aittir. Bu fiiller yukarıda bulunan tablodaki takıları ekledikten sonra - takısını alır (ben ve siz şekillerinde ise - takısı dâhil):
Örnek olarak şu fiili inceleyelim:
́ [umıvátsa] elini yüzünü yıkamak
Şahıs Zamiri Şimdiki Zaman Şekli I. Tip Takılar
  ́-- (elimi yüzümü yıkıyor-um)  -+
  ́-- (elini yüzünü yıkıyor-sun)  -+
  ́-- (elini yüzünü yıkıyor; eril)  -+
  ́-- (elini yüzünü yıkıyor;dişil)  -+
  ́-- (elimizi yüzümüzü yıkıyor-uz)  -+
  ́-- (elinizi yüzünüzü yıkıyor-sunuz)  -+
  ́-- (ellerini yüzlerini yıkıyor-lar)  -+

Şimdi kendiniz de tablodaki takıları ekleyerek şu fiili çekin:
́ [zdaróvatsa] selamlaşmak
[zanimátsa] uğraşmak, yapmak, çalışmak

Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
8.
- ́ ́? Onlar ne yapıyorlar?
- ́. ́, ́ ́. Selamlaşıyorlar.
9.
- ́? Ne yapıyorsun?
- ́. Elimi yüzümü yıkıyorum.
10.
- ́, ́? ? Merhaba, ne yapıyorsunuz? Dinleniyor musunuz çalışıyor musunuz?
- , ́, ́. Hayır, dinlenmiyoruz, çalışıyoruz.
- ́ ́ ́. Çok çalışıyorsunuz.
- , ́ ́. Evet, doğru.

Şimdiki Zaman 2 2
Bugünkü dersimizde Fiillerin Şimdiki Zaman Şekillerine devam ederek II. Tip Fiillerin şekillerine geçiyoruz. Hatırlarsanız II. Tip Fiiler, Mastar Şeklinin - ile biten fiilleridir. Ayrıca, bu grup çok sayıda istisnai durumlar içerir.

II. Tip fiiller arasında (konuşmak) ve (kurmak, yapmak) fiillerini bulabiliriz.

Önceki derslerde öğrendiğimiz gibi Fiilin kökünü çıkarmak için Mastar Şeklinden takısını kaldıracağız. Kaldırdıktan sonra da kalan köke Şimdiki Zaman takılarını ekleyeceğiz. Çekim tablolarına geçelim.

II. Tip Fiillerin Çekim Şekilleri
Şahıs Zamiri Şimdiki Zaman Şekli II. Tip  Takılar
  -́ (konuşuyor-um)  -
  -́ (konuşuyor-sun) -
,   -́ (konuşuyoryor)  -
  -́ (konuşuyor-uz)  -
    -́ (konuşuyor-sunuz) -
-́ (konuşuyor-lar)  - / -

Şimdi de II Tip Fiileri yukarıda gösterilen tablodaki gibi çekiniz:
́ [zvanít] telefon etmek, aramak
́ [stróit] yapmak, kurmak
́ [çinít] yapmak, tamir etmek

Bu gruba çok sayıda istisnai durumla karşılaşabiliriz.
1.

Rusça'da 2 Fiil, ile bitmesine rağmen I. Tip Fiiller gibi çekilir: 

[brit] tıraş etmek
[stilít] sermek
  ́- (tıraş ediyorum)  -́ (seriyor-um)
  ́- (tıraş ediyor-sun)  ́- (seriyor-sun)
,   ́- (tıraş ediyor) ́- (seriyor)
  ́- (tıraş ediyor-uz)  ́- (seriyor-uz)
  ́- (tıraş ediyor-sunuz)  ́- (seriyor-sunuz)
́- (tıraş ediyor-lar)  ́- (seriyor-lar)

2.
Ayrıca II. Tipe istisnai fiiller de girer. Bunlar:
a) - ile biten 7 fiil:

́ [smatrét] bakmak
́ [vídit] görmek
́ [nenavídit] nefret etmek
́ [tirpét] sabretmek
́ [virtét] çevirmek
́ [abídit] kırmak, incitmek
́ [zavísit] bağlı olmak

b) - ile biten 4 fiil:

[gnat] kovmak
́ [dışát] nefes almak
́ [dirját] tutmak
́ [slı́şat] duymak, işitmek

Bu fiiller, II. Tip çekilişe göre çekilir
  -́ (bakıyor-um) -́ (nefes alıyor-um)
  ́- (bakıyor-sun)  ́- (nefes alıyor-sun)
,   ́- (bakıyor)  ́- (nefes alıyor)
  ́- (bakıyor-uz)  ́- (nefes alıyor-uz)
  ́- (bakıyor-sunuz)  ́- (nefes alıyor-sunuz)
́- (bakıyor-lar)  ́- (nefes alıyor-lar)

Yukarıda verilen fiillerin 1. Şahıs Tekil Şeklinde kökün son harfi değişir. Bu durumları mutlaka ezberleyin:

(-) ́-- (görüyorum)
(-) ́-- (nefret ediyorum)
(-) --́ (geliyorum)
(-) ́-- (bağlı oluyorum)
(-) --́ (çeviriyorum)

Bazen de 1. Şahıs Tekil Şeklinde kökten sonra ekstra harf getirilir:

(+) --́ (sabrediyorum)
(+) ́-- (koyuyorum)
(+) --́ (uyuyorum)

Şimdi sıra cümle kurmaya geldi. Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:

1.
- ́ -́? Siz Rusça konuşuyor musunuz?
- , ́ -́ Evet, Rusça konuşuyorum.
2.
- ́? Neyi izliyorsun?
- ́ ́ Haberleri izliyorum.
3.
- ́? Neyi görüyorsunuz?
- ́ Bankayı görüyoruz.
4.
- ́ ́ ́ ́? Annebabanı sık sık mı arıyorsun?
- ́ Haftada bir defa.
5.
- ? Uyuyor musun artık?
- , ́ Hayır, daha uyumuyorum.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

15

Ders 15
Yeni Yıl Kapıda

[yandx]vlasova-vlasovaol/od3af27o8h.4511/[/yandx]

Bugünkü dersimizde Rusların Yeni Yılı gelenekleri üzerinde duracağız, tebriklerini inceleyeceğiz.

Yeni Yıl Bayramının tarihinden başlıyalım. Ruslar, Hıristiyan olduktan sonra uzun zamandır Yeni Yılı, Bizans takvimine göre 1 Eylülde kutladılar. Fakat Rus Çarı Büyük Petronun bir emri üzerine 1700 yılından itibaren Yıl Başı, 1 Ocakta kutlanmaya başlandı. Çarın yazılı emrinde ayrıca tüm evler çam ağacı dallarıyla süslensin, insanlar birbirini yeni yılın başlamasıyla tebrik etsin diye yazıyordu. Böylece, Rus geleneklerinde yeni bir sayfa açıldı ve Yıl Başı, kış mevsemine ait bir bayram oldu.

Kış mevsiminin şairsel güzelliği, Yıl Başı gecesinin romantik ortamı, akraba ve arkadaşlarla görüşme fırsatı ve insanların Yeni Yıldan olumlu beklentileri gibi şeyler, şüphesiz bu bayramı Rusyalıların en çok sevdikleri bayram haline getirdi.

Ruslar Yeni Yılı dört gözle bekliyor, Yıl Başı gecesi için önceden hazırlık yapmaya başlıyor, arkadaş ve akrabalarını evlerine davet ediyorlar, hediye alıyorlar.

? Yeni Yılı nasıl kutlayacaksın?

: ́, ́. ́? Merhaba, Katya. Nasılsın?
: ́, ́. ́, ́. ́ ́ ́ ? Merhaba, Ümit. İyiyim, teşekkür ederim. Yeni Yılı nasıl kutlayacaksın?
: ́ ́. ? Şimdilik bilmiyorum. Ya siz?
: ́ ́ ́. ́ ́ ́ ́ ́. Annebabamla evde kutlayacağız. Bizim bir aile geleneğimiz var: Yeni Yılı evde kutluyoruz.
: ́ ́ ́ ́ ́- ? Yalnız mı olacaksınız yoksa başka kimse gelecek mi?
: ́ ́ ́. ́ ́ . ́ ́ ́. Arkadaşlarımız gelecek. Sen de bize gel. Çok memnun oluruz.
: ́, ́ . Memnuniyetle, ancak benim erkek kardeşim geliyor.
: ́! ́ ́! ́, ́ ́ ́ . Çok güzel! Beraber gelin! Rusların Yeni Yıl bayramını nasıl kutladıklarını görürsünüz.
: ́ ́, ́ ́ ́. ́, ́ ́ ́ ́. ́ ́. ́ ́. ́, ́ ́? Çok teşekkür ederim, bu çok ilginç. Biliyorum ki hediye alma zamanı geldi. Yeni Yıl kapıda (burnunda). Vakit çok sınırlı. Bu arada, yarı meşgul müsün?
: ́ ́, ́ ́ ́. ? Sabah çalışıyorum, akşam ise müsait olurum. Ne var?
: ́ ́ ́. ́? Hediye almaya gitmek istiyorum. Bana yardımcı olur musun?
: ́. ́? Tamam. Nerede buluşuyoruz?
: ́ ́, ́ . Merkezde, saat dört gibi.
: ́, ́. ́. Tamam, anlaştık. Yarın görüşmek üzere.
: ́. Yarın görüşmek üzere.

Şimdi yukarıdaki diyalogta geçen bazı önemli noktaları ayrı ayrı görelim.

Yıl Başı öncesi sorusu

Rusyada Yıl Başından bir ay öncesinden bütün Rusça konuşan muhataplarınızı ilgilendiren soru, Yeni Yılı nasıl kutlayacaksın? sorusu olacak: ' ́ ́ ́ ?' Bu soruya her zaman cevap vermeye hazırlıklı olmanız lazım.

Yeni Yılı kutlamak

Rusçada Yeni Yılı kutlamak / karşılamak anlamına gelen birkaç fiil bulunuyor:
́ ́
́ ́
́ ́

Aile Bayramı

Rusyada Yeni Yıl, aile bayramı olarak kabul edilir. Ruslar bu batramı çoğu zaman evde kutlamayı tercih eder. Rus arkadaşlarınızdan, ́ ́ ́ ́ ́ (Bizim aile geleneğimiz var, Yeni Yılı evde kutlamak) diye duyabilirsiniz. Yine de Yeni Yıl bir aile bayramı niteliğini taşıdığı halde Ruslar bütün bayramları kalabalık ortamda kutlamayı tercih ederler, bu durum özellikle gençler için geçerlidir. Onun için Ruslar, sizleri arkadaş sanıyorlarsa veya sizinle daha yakın bir şekilde tanışmak istiyorlarsa hemen Yeni Yılı beraber kutlamaya davet edebilirler: ́ ́ Sen de bize gel.

Deyimi

Rusçada zamanla ilgili birçok deyim bulunuyor. Ruslar, bir şeyin hızla yaklaştığını ve bir şeye çok az zaman kaldığını anlatmak için bir şey burnunda diyebilir. Örneğin, ́ ́ deyimi, Türkçeye doğrudan Yıl Başı burnunda olarak tercüme edilebilir. Bu da, Yeni Yıl kapıda, Yıl Başına az kaldı anlamına geliyor.

Yılbaşı tebrikleri

Yılbaşından bir hafta öncesinden itibaren herkes birbirini telefonla arayarak veya birbirine mesaj göndererek kutlamaya başlar. Bu kutlama aramaları bayramdan sonra da yapılabilir. Rusça olarak bir kimsenin Yılbaşını kutlamak için Sizin Yılbaşı bayramınızı kutlarım diye söylemek gerekir: ́ ́ ́! Herkes birbirine Yeni yılda sağlık, mutluluk ve başarı dolu bir ömür diler: ́ ́ ́, ́ ́ ́ ́!

Yılbaşı Sembolleri

Rusyada Yılbaşı Bayramının sembolleri de var. Bunlar Rus Noel Babası, ́ ve onun yardımcısı, aynı zamanda da torunu olan Kar Kızı, yani ́. Bunlar Yılbaşında istek üzerine ağırlıklı olarak çocuğu olan evlere, kreş ve okullara gelir, çocuklara şiir ve şarkılar karşılığında hediye verirler. Yılbaşından sonra çocuklar için heryerde etkinlikler düzenlenir. Bu etkinliklere çam ağacı etkinliği () denir. Çocuklar, çam ağacı çevresinde el ele tutuşup müzik eşliğinde oynar, şarkı söyler, sonra da hediye olarak oyuncakla şekerleri alır. Bütün Rusyalılar Yılbaşı bayramını çocukluğundan beri sever, bu bayram ayrıca çocukluk bayramı olarak kabul edilir.

0

16

Ders 16
Yeni Yılınız kutlu olsun! Yeni mutluluğunuz olsun ! !
[yandx]vlasova-vlasovaol/2duyqe0g1w.3527[/yandx]

İndir

Bugünkü dersimizde Rusların Yeni Yıl geleneklerine devam ediyoruz. Bugün Rusların Yılbaşı gecesinde neler yaptıklarını, Eski yeni yıl ne demek olduğunu, Yılbaşı öncesi ve sonrası tebriklerini inceleyeceğiz.

Bugünkü dersimize bir diyalogla başlıyoruz. Bu diyalogda geçen dersteki kahramanlarımız Katya ile Ümit buluşup Yılbaşı gecesini konuşuyorlar. Lütfen, okuyun:

: , , ? Katya, Ruslar Yeni Yılı nasıl kutlarlar, anlatır mısın, lütfen?
: , ! , . , . . 31 , . Memnuniyetle! Yıl Başından bir hafta önce, bazen de daha erken çam Noel ağacını süsleriz. Birçok insan, canlı çam ağacını tercih eder, çünkü o zaman ev çam ağacı kokosuyla doluyor. Ayrıca, Yılbaşı sofrası için mutlaka mandalina ve şampanya alırız. 31 Aralıkta bütün gün Yeni Yılı kutlamaya hazırlanırız, Olivye Salatasını ve başka yemekleri yaparız. 
: , , ! Katya, biliyor musun, Türkiyede bu slataya Rus Salatası diyorlar.
: , , . , , . 31 . !, ! . , . Evet, biliyorum, bu isim başka ülkelerde de kullanılır. Fakat Ruslar, bu salatayı ilk yapan Fransız aşçı adına buna Olivye Salatası diyorlar. 31 Aralıkta bütün gün boyunca televizyonda Yılbaşı filmleri gösteriliyor. Biz her zaman Sıhhatler olsun!, bütün televizyon kanallarında oynuyor. Bu bir Yılbaşı komedisidir. Ayrıca bütün akraba ve arkadaşlarımızla telefonlaşıyoruz, yaklaşan Yeni Yılı kutluyoruz.     
: ? Bayram ne zaman başlar?
: 10-11 , , , . , . , ! , !. , . Genellikle herkes akşam saat 10-11de masa başına oturur, Eski Yıl ile vedalaşır. On ikiye beş kala televizyonda Devlet Başkanının kutlama konuşması başlar, sonra da Kremlinin baş saati olan Kurantı, çalar. Kurantı çalarken şampanya açar içeriz, birbirimize Yeni Yılınız kutlu olsun veya Yeni Yılınız kutlu olsun, yeni mutluluğunuz olsun! deriz. Sonra herkes sofra kutlamalarına devam eder, yaklaşık iki saat boyunca arkadaş ve tanıdıklarımızı arayıp bayramlaşırız. 
: , ? Katya, hediyeler ne zaman verilir?
: . , , . - , . Hediyeler, Noel ağacının altına koyulur. Saat on ikiden sonra, Yeni Yıla geçildiği zaman herkes hediyesini açar. Arkadaş ve tanıdıklarına birşeyler hediye etmek istersen bunu hem Yılbaşından önce hem de Yılbaşından sonra yapabilirsin.
: ? Ruslar, genellikle Yılbaşı Bayramında birbirine ne hediye eder?
: , , - , . Genellikle bunlar, küçük hediyelik eşya, kalem, yeni yıl takvimi, Yeni Yıl sembolü olan hayvan figürü veya bir kutu şeker.
: . , , ? Önce çok tuhaf bir ifade duydum Eski yeni yıl. Bu ne demek olduğunu anlatır mısın lütfen?
: , ! 13 14 . 1918 . 13 . , 13 . 25 , , 7 . Bu, sadece Rusyada olan bir bayramdır! Eski Eski yeni Yıl Ocağın 13 gecesini 14üne bağlayan gece kutlanır. 1918 yılında Ruslar, Gregoryen takviminden Jülyen takvimine geçti. İki takvim arasındaki fark 13 gün oldu. Önceleri Eski yeni yıl, yani eski takvime göre Yeni Yıl, 13 Ocakta kutlanırdu. Aynı sebepten dolayı Ruslar Noeli de Avrupada olduğu gibi 25 Aralıkta değil, 7 Ocakta kutlarlar.
: , 13 ? Demek ki, 13 Ocakta Yeni Yıl tekrar kutlanır, değil mi?
: , , . . Hayır, Ümit, bu sembolik bir bayram. Ancak televizyonda bütün Yılbaşı programları tekrarlanır.
: , . Katya, ilginç hikayen için teşekkür ederim.   
: ! Rica ederim.

Şimdi bizi ilgilendiren noktaların üzerinde duralım.

Çam Noel Ağacı
Rusyada çam Noel ağacı hem canlı ́ [jiváya yólka] hem de yapay ́ [iskústvinnaya yólka] olabilir. Canlı çam ağacının kokusu, evde yılbaşına özgü bir ortam yaratıyor, fakat ağacın iğnelerinin dökülmesi nedeniyle temizlik problemleri yaşandığı için bazıları yapay ağaçları tercih eder. Canlı çam Noel ağaçları ise özel ağaç pazarlarından alınır. Bunun Rusçası, ́ [yólaçnıy bazár].

Olivye Salatası
Bu salata, Türkiyede Rus salatası adıyla biliniyor. Türkiyede ve diğer ülkelerde Rus salatası olarak bilinen bu salata, küp şeklinde kesilen patates, havuç, yeşil bezelye ve diğer sebzelerden yapılır. Ayrıca Rusyada bu salatanın içine kırmızı et ya da tavuk eti küçük küçük kesilerek ilave edilir. Neredeyse bütün bayramlarda Rusların sofralarında bulunan bu salata, ilk defa 1860lı yıllarda Moskovada Fransız aşçı tarafından yapıldı. Aşçının adı Olivyeydi. O zamandan beri bu salata, Rusyada Olivye Salatası adıyla meşhur oldu. Türkiyede ise bu salata, 1917 Devriminden sonra İstanbula büyük ölçüde kaçan Beyaz Ruslar ve İstanbulda açtıkları Rus restoran ve lokantalar sayesinde yaygın oldu.

, !
Türkçesi Kader oyunu veya Sıhhatler olsun! filmi, Noel Baba, Kar Kızı, Olivye Salatası ve şampanyanın yanısıra, Rusyada Yılbaşı sembolleri arasına girdi. , ! [iróniya sutbı́ íli s lyóhkim páram], bir Yılbaşı komedisi, aynı zamanda aşk hikâyesi ve Sovyet döneminin standart yaşamını eleştiren bir komedisidir.

Yılbaşı öncesi ve sonrası tebrikleri
Ruslar, birbirini Yılbaşı gecesinden önce kutluyorsa, C ́ ́ ́! [s nastupáyuşşim nóvım gódam] ya da kısaca ́! [s nastupáyuşşim] derler ve yazarlar. Bu, yaklaşan Yılbaşınızı kutluyorum anlamına gelir. Yılbaşı gecesinden sonra ise ́ ́ ́! [s nastupífşim nóvım gódam] veya kısa versiyonu olan ́! [s nastupífşim] kutlama sözlerini kullanır. Diğer tebrik formülü de Yeni Yılınız kutlu olsun! Yeni mutluluğunuz olsun!: ́ ́, ́ ́! [s nóvım gódam s nóvım şşástyim].                       

Hediye Meselesi
Ruslar her yıla ait bir hayvan sembölü olduğuna inanır. Bu hayvanlar takvimi, Uzakdoğu ülkelerinde yaygındır. Ruslar da, bu takvimi kabul etmemelerine rağmen her yılın bir hayvan koruyucusu olduğu fikrini benimsemişler, birbirine yılın sembolü küçük hayvan figürlerini hediye eder.

Parmaklarını yalarsın !
http://m.ruvr.ru/data/2012/11/16/1278231628/4palchiki-oblijesh.jpg

Bugünkü dersimizde yemeklerle ilgili birkaç Rusça deyimini inceleyeceğiz. İlk olarak biraz Rus mutfağının özelliklerine değinelim. Rusya, geniş topraklarında mutfaklarıyla beraber birçok farklı kültür barındırdığı için Rusyanın mutfağı çok değişik yemek ve damak tatlarını birleştirir. Örneğin, Ruslar, Özbeklerin etli pilavlarını ve Kafkaslarda yaşayan halkların 'şaşlık' adıyla bilinen kebap gibi birçok yemek türünü benimseyerek kendi mutfaklarına kazandırmışlardır.   

I. ́ ́

İlk inceleyeceğimiz deyim, Ruslar tarafından yemek kalitesi hakkında söylenen ve evin hanımına kompliman olarak kullanılan ́ ́ [Pálçiki ablíjış] deyimi. Söz konusu deyimin tıpatıp Türkçe karşılığı bulunuyor: Parmaklarını yalarsın. Her iki dildeki bu deyime, konuşma dilinde sıkça rastlanır.
Şimdi örneklere bakalım:

- , ! Krepler çok iyi, parmaklarını yalarsın.

Krepler (blinı́), Rus mutfağının ayrılamaz bir parçası. Kreplerin içine herşey koyulur (peynir, yumurtayla yeşil soğan, yumurtayla peynir vb), ayrıca reçelden havyarla kırmızı balığa kadar birçok şeyle yenir. Tadı hem tuzlu hem de tatlı olabilir. Blinı́, Türk damak tadına uyduğu için Türkler tarafından çok sevilir.

II. ́ ́

Şimdi de sıra, bir önceki deyimin neredeyse aynı manasına gelen ́ ́ [yızı́k praglótiş] deyimine geldi. Rusçadan Türkçeye doğrudan tercüme edilirse karşımıza dili yutacak kadar güzel diye bir şey çıkar. Örneğe bakın:
- ? Borsçu nasıl buldunuz?
- ! Dili yutacak kadar güzel.

Borşç dünyaca ünlü geleneksel Rus çorbası, genellikle dana et suyuna farklı sebzeler eklenerek pişirilir, yoğun kırmızı rengiyle bilinir.
́ ́ ve ́ ́ gibi deyimler, genellikle resmi olmayan durumlarda, herkesin büyük bir sofrada toplandığı zaman, yakın arkadaşlar arasında söylenir.

III. ́

Aynı zamanda yemeğin veya başka bir şeyin kaliteli olmasını vurgulamak isteyen Ruslar, ́ [na slávu] deyimini kullanırlar. Bu deyim, mükemmel anlamına gelir.
- ? Öğle yemeği nasıldı?
- ! Öğle yemeği mükemmeldi!

- ? Misafirliğe gittiniz, nasıl geçti?
- ! ! Çok güzel! Bize mukemmel yemekler ikram ettiler!

IV. ́ ?

Dersimizin son kısmında bir kalıbın hikayesine yer verelim. Türkiyede ve diğer ülkelerde Rus salatası olarak bilinen salata, Rusyada farklı bir isim taşır, Olivyé [alivyé] Salatası olarak bilinir. Bu salata, küp şeklinde kesilen patates, havuç, yeşil bezelye ve diğer sebzelerden yapılır. Ayrıca Türkiyeye göre Rusyada bu salatanın içine kırmızı et ya da tavuk eti küçük küçük kesilerek ilave edilir. Neredeyse bütün bayramlarda Rusların sofralarında bulunan bu salata, ilk defa 1860lı yıllarda Moskovada Fransız aşçı tarafından yapıldı. Aşçının adı Olivyeydi. O zamandan beri bu salata, Rusyada Olivye Salatası adıyla meşhurdur.

Rus Salatası, 1917 Devriminden sonra İstanbula büyük ölçüde kaçan Beyaz Ruslar ve İstanbulda açtıkları Rus restoran ve lokantalar sayesinde Türkiyede de yaygın oldu. Soğuk Savaş döneminde Rus Salatası, Türkiyede Amerikan Salatası olarak yayılmaya devam etti. Bugünlerde ise yine Türkiyedeki bu salataya Rus Salatası denir.

0

17

ve fiilleri
Bugünkü dersimizde ́ [ittí] ve ́ [yéhat] fiilleri arasındaki farkı inceleyip yer belirleyen isimlerle kullanışları üzerinde duracağız.

Her iki fiil başka yabancı dillerde olduğu gibi Türkçede de tek anlam alır: gitmek anlamında kullanılır. Fakat Rusçada bu iki fiil çok farklı, deytayları bulunmaktadır. ́ [ittí] fiili, yürüyerek gitmek anlamını alırken ́ [yéhat] fiili bir araçla, bir taşıtla gitmek anlamına gelir. Ayrıca, bazı durumlarda ́ fiili yakın mesafelere gidildiği zaman kullanılır, ́ fiili ise zıt anlamını alır.

Şimdi bu iki fiilin Çekim tablolarına geçelim. Tablodaki fiillerin çekimlerini vurgularıyla beraber ezberlemeye çalışın:
Şahıs Zamiri ́ ́
    -́ (yürüyerek gidiyor-um) ́- (gidiyor-um)
- (yürüyerek gidiyor-sun) ́- (gidiyor-sun)
- (yürüyerek gidiyor, eril cins) ́- (gidiyor, eril cins)
- (yürüyerek gidiyor, dişil cins) ́- (gidiyor, dişil cins)
- (yürüyerek gidiyor-uz) ́- (gidiyor-uz)
- (yürüyerek gidiyor-sunuz) ́- (gidiyor-sunuz)
-́ (yürüyerek gidiyor-lar) ́- (gidiyor-lar)

Şimdi söz edilen fiillerin isimlerle kullanış şekillerine geçelim. Genellikle bu fiillerden sonra giden isimler E halinde kullanılır. -E halindeki isimler, yer belirttiği zaman ́? [kudá] nereye? sorusuna yanıt verir. Başka önemli bir nokta var: E hali, farklı edatlarla kullanılabilir. Yerleri belirleyen isimlerle ve edatlarını kullanmak, bazen ise ismin takısını değiştirmek lazım. Eril ve Nötr cinsteki isimler E halinde değişmezken, Dişil Cinsteki isimler son harfini kaybeder, yerine -/- harfleri getirilir.İsimlerin E hali çekimlerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz. Ayrıca, hatırlarsanız ve Edatları genelde belirli kelimelerle kullanılır ve bu kullanışları ezberlemeniz iyi olur:
İsim -E hali
́ [magazín] market, mağaza        ́ [vmagazín] markete, mağazaya
́ [atél] otel ́ [vatél] otele
[park] park [fpark] parka
́ [ófis] ofis ́ [vófis] ofise
[tsentr] merkez [ftsentr] merkeze
́ [airapórt] havalimanı ́ [vairapórt] havalimanına
́ [stanbúl] İstanbul ́ [fstanbúl] İstanbul'a
́ [kinó] sinema ́ [fkinó] sinemaya
́ [móri] deniz ́ [namóri] denize
́ [gastínitsa] otel ́ [fgastínitsu] otele
́ [túrtsıya] Türkiye ́ [ftúrtsıyu] Türkiyeye
́ [rassíya] Rusya ́ [vrassíyu] Rusyaya
́ [ankará] Ankara ́ [vankarú] Ankaraya
́ [antálya] Antalya ́ [vantályu] Antalyaya 
́ [maskvá] Moskova ́ [vmaskvú] Moskovaya
́ [ikskúrsiya] turistik gezi ́ [naikskúrsiyu] turistik geziye
́ [rabóta] iş ́ [narabótu] işe
́ [dáça] yazlık ev ́ [nadáçu] yazlık eve

Dikkat! Unutmayın, Rusçada eve gidiyorum söylemek için edat kullanmayın, direk ́ [damóy] şeklinde söyleyin:

- ́ ́. Eve (yürüyerek) gidiyorum.
- ́ ́. Eve (araçla) gidiyorum.

Şimdi sıra cümlelere geldi. Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
1.
- ́, ́ ? Selam, nereye gidiyorsun?
- ́ ́. ́ ́. ? Ben ofise gidiyorum. Bugün çalışıyorum. Ya sen?
- ́ ́. . Ben ise denize gidiyorum. Bugün dinleniyorum.

2.
- ́, ́ ́ ́? Ne düşünüyorsun, nereye gidiyorlar?
- ́, ́ ́ ́, ́ ́. Sinemaya, yeni filme gidiyorlar diye düşünüyorum.

3.
- ́ ́? Nereye gidiyorsunuz?
- ́ ́. Biz Moskovaya gidiyoruz.

4.
- ́ ́ ́? Şimdi nereye gidiyor?
- ́ ́. Havalimanına gidiyor.

5.
- ́ ́? Nereye gidiyorsunuz?
- ́ ́, ́. Eve (memlekete), İstanbula gidiyoruz.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

18

İyi Rusça konuşuyorsun - -

Bu dersimizde fiillerin zarflarla kullanılmasını inceleyeceğiz, özellikle konuşmak, bilmek, anlamak, okumak ve yazmak gibi yabancı dil öğrenimi ile ilgili fiiller üzerinde duracağız, gündelik Rusça konuşmalarında sizlere yardımcı olacak bazı cümlelere de yer vereceğiz.

Önce gerekli olabilecek fiillere bakalım:
́ [znat] bilmek
́ [izuçát] öğrenmek
́ [gavarít] konuşmak
́ [panimát] anlamak
́ [çitát] okumak
́ [pisát] yazmak

Şimdi sıra fiillerin çekim şekillerine geldi:
      ́ ́ ́ ́ ́ ́
    ́ ́ ́ ́ ́ ́
,       ́ ́ ́ ́ ́ ́
      ́ ́ ́ ́ ́ ́
́ ́ ́ ́ ́ ́
      ́ ́ ́ ́ ́ ́

Şimdi de Rusçadaki yabancı dillerin isim hallerini ve telafuzularını inceleyelim:

́ ́ [rússkiy yızı́k] Rusça
́ ́ [turétskiy yızı́k] Türkçe
́ ́ [anglískiy yızı́k] İngilizce
́ ́ [nimétskiy yızı́k] Almanca
́ ́ [frantsússkiy yızı́k] Fransızca

Bu ifadelerin karşılığında zarflar da kullanılabilir:
-́ [pa rússki] Rusça(da)
-́ [pa turétski] Türkçe(de)
-́ [pa anglíski] İngilizce(de)
-́ [pa nimétski] Almanca(da)

-́ [pa frantsússki] Fransızca(da)

Ayrıca dikkat etmeniz gereken bir nokta daha var: dersimizin başında geçen bazı fiillerle sıfat, diğerleri ile ise zarfın kullanılmasını gerekir. Aşağadaki tabloya bakın, ezberlemeye çalışın:
́ (öğrenmek), (bilmek) ́ (konuşmak), ́ (anlamak), ́ (okumak), ́ (yazmak)
́ ́ -́
́ ́ -́
́ ́ -́
́ ́ -́
́ ́ -́

Tablodakiler, cümlede fiillerden sonra kullanılır:

. Ben Rusça biliyorum.
? Sen Türkçe öğreniyor musun?
-. O Almanca konuşuyor.
-. Biz İngilizce anlıyoruz.
-? Siz Fransızca(da) okuyor musunuz?

-. Onlar Rusça(da) yazıyorlar.
Ayrıca, herhangi bir yabancı dili hangi seviyede bildiğinizi ifade etmeniz gerekiyorsa, şu zarfları kullanabilirsiniz:

́ [haraşó] iyi
́ [svabódna] serbest
́ [plóha] kötü
́ [nimnóga] biraz
- [çu-çút] az, azıcık; çok az

Bunlar biraz Rusça konuşuyorum gibi cümlelerde Türkçede olduğu gibi fiilden önce kullanılır:

́ ́ -́. Biraz Rusça anlıyorum.
́ ́ -́. Sen iyi Türkçe konuşuyorsun.

Son olarak cümlelere geçelim:

1.
- ́ -́? Siz Rusça konuşuyor musunuz?
- , ́ -́ / , ́. Evet, Rusça konuşuyorum / Evet, konuşuyorum.
- , ́ -́ / , ́. Hayır, Rusça konuşmuyorum / Hayır, konuşmuyorum.

2.
- ́ -́? İngilizce anlıyor musunuz?
- , ́ ́ -́. Evet, biraz İngilizce anlıyorum.
- , ́ ́ -́. Hayır, hiç İngilizce anlamıyorum.

3.
- ́ ́ ́? Rusça biliyor musun?
- , ́. Evet, biliyorum.
- , ́. Hayır, bilmiyorum.
- ́ ́ ́ ́ ́. Rusça öğrenmeye yeni başlıyorum.

4.
- ́ ́ ́? Başka hangi dili biliyorsun?
- ́ ́. Almanca biliyorum.
- ́ ́ -́. Çok iyi İngilizce konuşuyorum.

5.
- ́, ́- ́ -́? Pardon, burada kimse Türkçe konuşuyor mu (Türkçe konuşan var mı)?
- , ́, ́ ́ -́? Hayır, kusura bakmayın, burada kimse Türkçe konuşmuyor.

6.
- ́ ́? Derslerde neler yapıyorsunuz?
- ́, ́ ́ -́. Rusça konuşuyoruz, okuyoruz ve yazıyoruz.

7.
- -? Rusçada okuyor yazıyor musunuz?
- , . ! Evet, tabii ki! Ben Rusum (eril cins)!

8.
- , , -! . Biraz Rusça konuşuyorum, okuyorum ve yazıyorum. Ben Rusça öğreniyorum.

9.
- , -. ? Kusura bakmayın, ben kötü Türkçe konuşuyorum. Siz de Rusça biliyor musunuz?
- -. Çok az.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

19

Telefonda mesaj nasıl bırakılır? -

Günümüzde iş dünyasının iletişim ağı içerisinde telefon, yaşamsal bir önem kazandı. Bilindiği gibi, telefon konuşmalarında, iletişimin genel kurallarına mutlaka uymak gerekir. Bugünkü derste mesaj bırakma konusunda dikkat edilmesi gereken noktalar üzerinde duracağız.

1. Karşı tarafı selamlayın ve aradığınız kişiyi belirtin.
Telefon görüşmesinin ayrılmaz parçası olan giriş aşamalarını kaçırmamaya çalışın. Telefona çıkan kişiyi mutlaka selamlamanız ve kiminle görüşmek istediğinizi bildirmeniz gerekmektedir:
́ [zdrástvuyti] Merhaba.
́ ́ () [ya bı hatél pagavarít s... Sirgéyim] Sergey ile görüşmek istiyorum (eril).
́ ́ () [ya bı hatéla pagavarít s... Kátiy] Katya ile görüşmek istiyorum (dişil).

2. Görüşmek istediğiniz kişi yoksa...
Telefonda görüşmek istediğiniz kişi yoksa, esas bilgiden önce konuşanın üzgün olduğunu gösteren kalıpları duymanız mümkün. Bunlar arasında en çok kullanılan şunlar:
, [k sajiléniyu] Maalesef,... 
, [izviníti] Özür dilerim,...
, [mne óçin jal] Çok üzgünüm, ...
Sonra da aradığınız kişinin şu anda sizinle konuşamadığınızı gösteren standart cevaplar duyabilirsiniz. Bunlar, gerçek durumu yansıtmasa da Rusçada kibar reddetme kalıpları olarak kabul edilir:
/ [ivó / iyó siyçás net] Şu an kendisi (eril / dişil) yok.
/ [ivó / iyó ni búdit v ófisi ves den] Bugün kendisi (eril / dişil) ofiste olmayacak.
/ [on / aná na savişşániyi] Şu anda kendisi (eril / dişil) toplantıda.
/ [on / aná razgavárivayit pa tilifónu] O (eril / dişil) şu anda telefonla görüşüyor. 
/ [on / aná ni mójit siyçás padaytí k tilifónu] O (eril / dişil) şu anda telefonda görüşemez.
[on siyçás zányit] O (eril) şu anda meşgul.
[aná siyçás zanyitá] O (dişil) şu anda meşgul.
[on vı́şil] O (eril) çıktı.
[aná vı́şla] O (dişil) çıktı.

3. Karşı taraftan gelebilecek iki olası teklif
Aradığınız kişiyle şu anda görüşemediğinize yönelik mesaj verildikten sonra konuşma iki mümkün yoldan devam edebilir.

Bir: telefonu açan kişi sizin daha sonra aramanızı rica edebilir. O zaman şunu duyabilirsiniz:
[pirizvaníti çíris ças] Bir saat sonra arayın.
[pazvaníti paznéyi] Daha sonra arayın.
[papróbuyti pazvanít paznéyi] Daha sonra tekrar aramayı deneyin.
? [ni maglí bı vı perizvanít paznéyi] Daha sonra tekrar arayamaz mısınız?

Bunlara karşılık giriş kalıplarını duyabilirsiniz:
, [spasíba] Teşekkürler,...
, [haraşó] Peki,...
ve sonra da şunları kullanabilirsiniz:
[ya pirizvanyú] Tekrar arayacağım.
? [kagdá lúçşi pirizvanít] Ne zaman arayayım?

İki: karşı taraf mesaj bırakmanızı teklif edebilir:
/ - ? [imú / yey ştónibut piridát] Kendisine (eril / dişil) bir mesaj iletmek ister misiniz?

4. Mesaj bırakmak istemiyorsanız...
Herhangi bir mesaj bırakmak istemiyorsanız telefonu açan kişiye teşekkür ederek kendinizin döneceğinizi söylemeniz doğru olur:
, [net, spasíba] Hayır, teşekkürler.
[ya sam pirizvanyú] Kendisini arayacağım (eril).
[ya samá pirizvanyú] Kendisini arayacağım (dişil).

5. Mesaj bırakacaksanız...
Mesaj bırakmak istiyorsanız önce kibarca şunu söyleyin:
, [pajálusta] Lütfen,...
sonra da isminizi...
... , ... ( ) [piridáyti imú şto zvaníl... Mustafá Dağ] (ben Mustafa Dağ), kendisini (eril) aradığımı (eril) iletir misiniz?
, ... ( ) [piridáyti yey şto zvaníla... Ayşé Tektén] (ben Ayşe Tekten), kendisini (dişil) aradığımı (dişil) iletir misiniz?

Ve ricanızı bildirin:
/ [paprasíti ivó / yiyó pazvanít mne] Lütfen, ona beni aramasını (eril / dişil) söyler misiniz?
/ , [pust on / aná pazvanít mne kagdá búdit udóbna] Müsait olduğunda beni arasın (eril / dişil).

6. Karşı tarafın cevabı
Karşı taraf mesajınızı ileteceğine dair size şunları söyleyebilir:
/ , [ya saabşyú imú / yey şto vı zvaníli] Kendisine (eril / dişil) aradığınızı ileteceğim.
/ [ya abizátilna piridám imú / yey] Kendisine (eril / dişil) mutlaka ileteceğim.

7. Karşı tarafa teşekkür
Son olarak mesajı alan kişiye teşekkür etmelisiniz.
[spasíba] Teşekkür ederim.

8. Vedalaşın...
[da svidániya] Hoşça kalın.
[fsivó haróşiva] Hoşça kalın; sağlıcakla kalın.

Bir sonraki dersimizde görüşmek dileğiyle

0

20

Saat kaçta? ?

Bugünkü dersimizde Rusça Saat kaçta? sorusunu sormayı ve bu soruya cevap vermeyi öğreneceğiz.

Rusçada, Saat kaçta? sorusu genellikle ́ ? [fkatóram çısú?] şeklinde sorulur . Cevap farklı şekillerde verilebilir. Bugünkü derste tam saatleri ve saatle dakika belirlemeyi inceleyeceğiz.

I. Saatler

İlk önce tam saatlere bakalım. Saat beşte tipindeki cümleyi söylemek için Rusçada önce ’ edatı, ondan sonra sayı ve ful cevap gerekiyorsa farklı hal eklerini alan (saat) kelimesi kullanılır.

a) Saat birde söylemek için Rusçada sayı kullanılmaz:

[fças] Saat birde

b) 2 4 sayılarıyla ise tam tersi, ’ edatından sonra yalnız sayı kullanılabilir, ondan sonra gelen kelimesi kaldırılabilir:

(́) [vdva (çisá)]

(́) [ftri (çisá)]

(́) [fçitı́ri (çisá)]

c) 5 20 sayılarıyla da ’ edatından sonra yalnız sayı kullanılabilir, ondan sonra gelen kelimesi konuşma dilinde hiç söylenmiyor:

(́) [fpyat (çisóf)] saat beşte

(́) [fşest (çisóf)] saat altıda

(́) [fsem (çisóf)] saat yedide

Ayrıca, Rusçada öğleden sonraki saatler için konuşma dilinde sayıları basitleştirerek tek haneli sayıları kullanmayı tercih ederler. Örneğin, saat 13te (on üçte) yerine saat 1de (birde) denir. Aynı şekilde saat 16da için saat 4de, saat 22de için saat 10da kullanılır.

Yalnız öğleden öncesi veya sonrasını vurgulamak için Rusçada ́ [utrá], [dnya], ́ [véçira] veya ́ [nóçi] kelimelerini kullanabilirsiniz. Böylece, saat 16da yerine gündüz saat 4de söylemeniz daha uygun olur:

16.00 = ́ (́)

7.00 = (́) ́

20.00 = ́ (́) ́

2.00 = (́) ́

Şimdi örneklere bakalım:

1.

- ́ ́ ́? Saat kaçta buluşuyoruz?

- ́ ́ ́. Saat on ikide buluşuyoruz.

2.

- ́ ́ ? Uçağunız saat kaçta?

- ́. Saat ikide.

- ́ ́? Gündüz mü gece mi?

- . Gündüz.

3.

- ́ ́ ́ ́? Saat kaçta eve dönüyorsun?

- ́ ́ . ? Saat yedide eve dönüyorum. Ya sen?

- . Ben ise altıda.

4.

- ́ ́ ́ ́ ? Saat kaçta yatıyor?

- ́ ́ ́ ́. Gece saat on ikide yatıyor.

5.

- ́ ́ ́ ́ ́? Saat kaçta işe gidiyorlar?

- ́ ́ ́ ́. Sabah saat yedide işe gidiyorlar.

Eğer Rusçada ́ yerine ́ ifadesi kullanılıyorsa, bu yaklaşık saat anlamına gelir. Daha önceki derslerimizde vurguladığımız gibi, Ruslar zamanla oldukça serbest oldukları için gündelik hayatında 10-15 dakikalık gecikmeler oldukça normal karşılanır. Böylece, ́ yaklaşık saat yedide demektir. Tabii ki, bu ağırlıklı olarak özel hayat ve sabit takvime bağlı olmayan durumlar için uygundur.

6.

- ́ ́ ́ ́? Misafirler saat kaçta geliyor?

- , ́ . Sanırım, yaklaşık saat beşte.

II. Saat + dakika

Bugünkü derste Rusça saatle dakika söylemenin en kolay yolu olan elektronik saat prensibine uyacağız. Bu prensibe göre saatle dakikalar elektronik saat kadranında yansıtıldığı gibi söylenir. Ayrıca bunları havaalanlarında, garlarda ve sabit takvimi kulanıldığı bütün yerlerde duyabilirsiniz.Saat 16.15da söylemek için Rusçada önce edatı, ondan sonra 16 sayısı ve ́ kelimesi, sonra da 15 sayısı ve kelimesi kullanılır. Aşağıda dakika anlamına gelen kelimesinin edatıyla hal kullanımını bulabilirsiniz. Bunları da ezberlemeye çalışın:

1 () ́ [minútu]

2 (), 3, 4 ́ [minútı]

5 20 ́ [minút]

Lütfen, örneklere bakın:

7.

- ́ ́ ́ ́? Tren saat kaçta hareket ediyor?

- ́ ́ ́. Saat üç dörtte (03:04da).

8.

- ́ ́ ́ ? Uçak saat kaçta geliyor?

- ́ ́ ́. Saat yedi onda (07:10da).

Konuşma dilinde Saat 19.01da tipi cümlelerde '' (sıfır) sayısı ve sıfırdan dokuza kadar sayı, ondan sonra ise kelimesi kullanılmıyor:

9.

- ́ ́ ́ ́ ́? Bu program saat kaçta başlıyor?

- ́ ́. Saat on dokuz sıfır birde (19:01da).

10.

- ́ ́ ́ ́? Bu istasyon saat kaçta açılıyor?

- . Saat altı sıfır beşte (06:05da).

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

21

Rusça öğreniyorum -

Bugünkü dersimizde gündelik hayatında karşılaşabileceğiniz Rusça öğrenme ile alakalı bir diyalog inceleyeceğiz. Ayrıca konuyla ilgili birkaç deyim ve atasözü üzerinde duracağız. Aşağıdaki diyaloğu okuyun:

: ́ -́? Rusça konuşuyor musun?
: ́. Biraz.
: ́ ́ ́? Hangi Rusça kelimeleri biliyorsun?
: ́, ́, ́, ́. Selam, Bye-bye, teşekkürler, lütfen.
: , ́ ́ ́! ́ ́ ́ ́? Şey, bu hiç fena değil. Rusça hoşuna gidiyor mu?
: ́, ́ ́. ́ ́ ́ ́ ́ -́. Tabii ki, çok hoşuma gidiyor. Rusçayı iyi okumayı ve konuşmayı öğrenmek istiyorum.
: ́ ́ ́ ́? Ne zamandan beri Rusça öğreniyorsun?
: ́ ́ ́ ́. Rusçayı yalnız iki aydır öğreniyorum.
: ́ ́ ́? Nerede Rusça öğreniyorsun?
: ́. Kurslarda.
: ́ -́? Rusça okuyor musun?
: , ́ ́ ́ -́, ́ ́. Evet, Rusça okuyorum ve biraz Rusça anlıyorum, fakat konuşmaktan korkuyorum.
: ́, ́ ́: ́ ́ ́! Biliyor musun, bizim bir atasözümüz var: Kurtlardan korkuyorsun diye ormana girmeyecek misin?
: ́? Bu ne demek?
: ́ ́ ́! Zorluklardan korkmamak lazım.
: ́! ́ ́! ́ ́ ́?
            ́ ́ ́ ́ ́. Kesinlikle! Çok güzel bir atasözü! Benim defterime onu yazabilir misin? Buraya yeni kelime ve ifadeleri yazıyorum.
: , ́! Evet, tabii ki!
: ́! Sağol!
: , -́, ́ ́ ́? Sence, Rusça zor bir dil mi?
: , ́ ́ ́ ́. ́ ́ ́. Evet, Rusça çok zor bir dil. Türkçeye hiç benzemiyor.
: ́, ́ ́ ́. Ziyanı yok, sana yardım edebilirim.
: ́? Öyle mi?
: ́. Tabii ki!
: ́ ́! Çok teşekkür ederim!
: ́ ́ ! ́ ́ ́? Şimdilik teşekkür edecek bir şey yok. Başka hangi dilleri biliyorsun?
: ́ ́, ́ -́. Ben İngilizce biliyorum, Almanca okuyabiliyorum.
: ́, ́, ́ ́ ́! Görüyor musun? Demek, Rusça da sana (dişlerine) göre!
: ́, ́, ́. ́ ́? Sveta, kusura bakma, ben anlamıyorum. Bu ne demek?
: ́: ́ ́ ́, ́ ́ ́ ́. Şu demek: sen bunu yapabilirsin, Rusçayı öğrenebilirsin!
: ́? Öyle mi sanıyorsun?
: ́! ́ ́ ́- ́. Ben eminim! Fakat önce bir şey sormak istiyorum.
: ́. Buyur.
: ́ ́ ́ ́? ́ ́ ́. ́ ́ ́.
          Rusçayı niçin öğreniyorsun? Rusça popüler değil. Rusça, İngilizce veya Almanca değil.
: ́ , ́ ́ ́ ́ ́ ́. ́ ́ ́ ́-́ ́.
            ́ ́ ́ ́ ́ ́. ́ ́ ́ ́, ́ ́ ́. ́ ́ ́ ́.
          Yapma! Şimdi birçok insan Rusça öğrenmek istiyor. Ayrıca şimdi Türk-Rus ilişkileri gelişiyor.
         Türkiyede birçok üniversitede Rusçayı öğretiyorlar. Bir de İngilizce biliyorum, şimdi benim amacım Rusça. Rusça ile çalışmak istiyorum.
: ? ́ ́ ́? Nerede? Rusyada mı Türkiyede mi?
: ́ ́. Şimdilik bilmiyorum.
: , -́ - Peki, bakarız...

Son...

Şimdi de diyalogda geçen ve gündelik hayatında sıkça kullanılan ve çok basit olan ifadelere bakalım:

1.
Rusça konuşurken bir şey anlamadıysanız ve muhatabınızın yorum yapmasını istiyorsanız şu ifadeyi kullanabilirsiniz:
́? Bu ne demek?
Aynı soruyu farklı şekilde de sorabilirsiniz:
́ ( ́)? - ( ́) ne demek? Cevap olarak şunu duyabilirsiniz:
́ Bu... demek.
- ́, ́. ́ ́? Kusura bakma, anlamıyorum. ne demek?
- ́, ́, ́ ́ Bu sorun değil, önemli değil, düzeltilmesi mümkün demek.

2.

içeren iki ifadeye bakalım:
́ / ́ ifadesi, şimdilik anlamına gelir.
- ́ ? Ne iş yapmak istiyorsun?
- ́ ́. Şimdilik bilmiyorum.
- ́ ́ ́? Hafta sonu nereye gidiyorsun?
- ́ ́. Şimdilik bilmiyorum.
́ ! ifadesi bir şey değil anlamını alır, sağolun, teşekkür ederim karşılığında söylenir:
- ́ ́! Çok teşekkür ederim.
- ́ ! Bir şey değil.
́ ! cümlesi ise Türkçedeki yapma!, sen de!, Estağfurullah ifadeleri yerinde kullanılabilir:
- ́, ́ ́ ́. Kusura bakma, dün akşam seni aramadım.
- ́ ! ́ ́. Estağfurullah! Hiç önemli değil.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

22

Yol konusu ile ilgili deyimler ""

Bugünkü dersimizde Rusçadaki uzun yola gidenlere söylenen ve vedalaşma-ayrılma ile ilgili birkaç deyim üzerinde duracağız.

I. ́ ́!

Rusçada uzun yolculuk yapacak olanlarla garda, havaalanlarında ve başka yerlerde vedalaşırken olumlu bir dilek olarak şu deyim kullanılır: ́ ́ [Şşislívava putí]. Bunun Türkçe karşılığı ise İyi yolculuklardır. Aşağıdaki örneği okuyun:

- ́, ́ ́. Duyduğuma göre İstanbula gidiyorsun.
- , ́ ́ . Evet, iki gün sonra gidiyorum.
- ́ ́! İyi yolculuklar!
- ́. Teşekküerler.

Bununla aynı anlama gelen başka bir deyim kullanılabilir. Bu da, Türkçesi Yolunuz açık olsun olan ́ [Fdóbrıy put] deyimidir. Örneğe bakın:

- ́ ́ ́. Yarın Saratova gidiyoruz.
- , ́ ! Hadi, yolunuz açık olsun!

Ayrıca, ́ deyimi ile, sadece vedalaşırken ve iyi yolculuklar dilerken değil, farklı durumlarda karşılaşabilirsiniz. Bu deyim mecazi anlamda da kullanılır. Bunu bir insana yeni işte, yeni hayatta başarılar dilemek istiyorsanız da diyebilirsiniz. Lütfen, örneği okuyun:

- ́ ́ ́, ́ ́? Şimdi, üniversiteden sonra ne yapmayı düşünüyorsun?
- ́ ́ ́ ́ ́ ́ ́. Gelecek ay bir büyük şirkette çalışmaya başlıyorum.
- ́ ́! ́ ! Afferin! Yolun açık olsun!

II. ́ ́!

Günümüzde uçak yolcukları insanların zamanı tasarruf ettiği için sık sık yapılmaya başladı. Onun için uçakla yolculuk yapacak arkadaşınıza Rusça olarak şunları da söyleyebilirsiniz: ́ ́ [myáhkay pasátki] (yumuşak inişler) veya ́ [lyótnay pagódı] (iyi hava şartları). Eskiden bunlar uçak pilotlarına söyleniyordu, fakat sonra uçakla gidip gelenlere de söylenmeye başlandı. Lütfen, örneklere bakın:

- ́ ́ . Bugün Perm şehrine uçuyorum.
- ́ ́ ́ ́! İyi hava şartları ve yumuşak inişler diliyorum.
- ́! Sağol!

III. ́ ́!

Çok yakın arkadaşlar, tanıdıkların arası bozulmuşsa ve insanlar düşman gibi ayrılıyorsa giden kişiye karşı ́ ́ [skátertyu daróga] ifadesi kullanılabilir. Bu ifadenin tam Türkçe karşılığı bulunmuyor. Deyimin, gitmeyi düşünüyorsan git, ben de sevineyim manası var. Tabii ki, bu ifade biraz kaba karşılanır ve çoğu zaman insanlar öfkeliyse söylenir. Fakat önceden Rusçada bu deyimin ters anlamı vardı, bu bir iyi yolculuklar dileğiydi, senin yolun sofra örtüsü gibi önüne serilsin anlamına geliyordu. Zaman geçtikçe deyimin anlamı da değişti. Lütfen, örneği okuyun:

- ́! ́! Herşeyden bıktım! Gidiyorum artık!
- ́! ́ ́! Gidiyorsan git!

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

23

Sevmek ya da sevmemek ?

Bu dersimizde [lyubít] (sevmek) fiili üzerinde çalışacağız, bu fiilin Mastar, isim ve zamirlerle İ halinde kullanımını inceleyeceğiz.

İlk önce II. Tip fiili olan ́ fiilinin çekimlerine bakalım. Sevmek fiilin 1. Şahıs, Tekil Şekli, fiilin diğer çekilişlerinden farklı olduğu için onu ezberlemeye çalışın:
Şahıs Zamiri Şimdiki Zaman Şekli
-́ (seviyor-um)
́- (seviyor-sun)
, ́- (seviyor)
́- (seviyor-uz)
́- (seviyor-sunuz)
́- (seviyor-lar)

Rusçada ́ fiilinden sonra Mastar, isim veya zamir gelebilir. Mastarla başlıyoruz.

I. Sevmek + Mastar

Rusçadaki Mastarın kullanımı, Türkçedekine göre bir yandan daha kolay, çünkü Mastar hiç değişmeden kullanılır. Fakat diğer yandan Rusça fiillerin daha zor tarafı var. Bu, Görünüş ( ́) olarak adlandırılan bir özelliktir. Fiillerin bu özelliği, diğer dillerde görülmüyor. Rusçada birçok fiilin iki yazılış tarzı bulunuyor. Söz edilen biçimlere Tamamlanmamış eylem biçimi (́ ́) ve Tamamlanmış eylem biçimi (́ ́). Türkçede bu kategori bulunmadığı için fiillerin bu özelliğine daha çok dikkat vermeniz gerekecek. İki fiil biçimi arasındaki en büyük fark, fiile sorulan soru. Tamamlanmamış eylem biçimi ́?, Tamamlanmış eylem biçimi ise ́? sorusuna cevap verir. Bu konuya sonraki derslerimizde de döneceğiz. Şimdi de şunu dikkate almamız gerek: fiilinden sonra genelde Tamamlanmamış eylem biçimi kullanılır:

́ ́ ́. Akşamları gezmeyi severim.
́ ́? Kitap okumayı seviyor musun?
́ ́. Bulaşık yıkamayı sevmiyor.
́ ́ ́. Türkiyede dinlenmeyi seviyoruz.

II. Sevmek + İsim

́ fiili ile kullanılan isim ve zamirler genellikle fiilden sonra gelir, İ Halinde kullanılır. Hatırlarsanız, isim ve zamirlerin İ Hali, cümlede kişiler için ́? [kavó] kimi, kimleri; cansız varlıklar için de ? [şto] neyi, neleri? sorularına yanıt verir. Şimdi İsimlerin İ Haline bakalım: Eril ve Nötr cinsteki isimler İ Halinde değişmezken, Dişil Cinsteki isimler son harfini kaybeder, yerine -/- harfleri getirilir. İsimlerin İ Hali çekim örneklerini aşağıda bulabilirsiniz:

́ / ́ / ́ ́. Ben spor / futbol / Rusçayı seviyorum.
́ ́ / ́ / ́? Sen sinema / deniz / kahveyi seviyor musun?
́ ́ ́ / ́ / ́. O müziği / Türkiyeyi / Rusyayı seviyor.

III. Sevmek + Zamir

Zamirler de, ́ fiilinden sonra gelir, İ Halinde kullanılır. Zamirlerin çekimlerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
Şahıs Zamirleri -İ halleri
[ya] ben ́ [minyá] beni 
[tı] sen  ́ [tibyá] seni 
[on] o (eril)  ́ [ivó] onu (eril)
́ [aná] o (dişil)  [iyó] onu (dişil)
[mı] biz  [nas] bizi 
[vı] siz  [vas] sizi 
́ [aní] onlar [ih] onları

Aşağıdaki cümlelere bakın:
́ ́. Ben seni seviyorum.
́ . Sen onları sevmiyorsun.
́ ́ . Onlar bizi sevmiyor.

Şimdi örneklere bakalım:

1.
- ́ ́ ́ ́? Boş zamanlarında ne yapmayı seviyorsun?
- ́ ́ ́ ́, ́, ́ ́ ́. Boş zamanlarımda gezmeyi, kitap okumayı, sinemya ve tiyatroya gitmeyi seviyorum.

2.
- ́ ́ ́? Çay mı kahve mi seviyorsunuz?
- ́ . Çay seviyoruz.

3.
- ́, ́ ́ ́? Ne düşünüyorsun, Katya dondurma seviyor mu?
- , ́ ́ ́ ́. Evet, dondurmayı çok seviyor.

4.
- ́ ́ ́? Ahmet okumayı seviyor mu?
- , ́ ́ ́. Evet, okumayı çok seviyor.

5.
- ́ ́ ́ ́. Onlar beni hiç sevmiyor.
- , ́ ́ ́ ́. Haklı değilsin, onlar seni çok seviyorlar.

Ayrıca, ́ [abajat] (bayılmak), ́ [ninavidit] (nefret etmek), ́ [pritpaçitat] (tercih etmek) fiilleri de, Mastar, isim ve zamirlerle ́ fiili gibi kullanılır. Birkaç örneğe bakın:

6.
- ́ ́ ́ ́. Erken uyanmayı çok seviyorum.
- ́ ́ ́. Ben de erken kalkmaktan nefret ediyorum.

7.
- ́, ́ ́ ́? Ne düşünüyorsun, Türk mutfağını seviyor mu?
- ́ ́ ́! O Türk mutfağına bayılıyor!

8.

- ́ ́ ́? Ne tür müziği dinliyorsun?
- ́ ́. Ben klasik müziği tercih ediyorum.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

24

Uyanmak istemiyorum! !
Bugünkü dersimizde Rusçanın en zor konularından birini incelemeye başlıyoruz. Derste -, - takılarıyla biten ve insanın rutin hareketlerini belirten Dönüşlü Eylemler üzerinde çalışacağız. Lütfen, şuna dikkat edin: ünlüden sonra , ünsüzden sonra gelir:

́ [nistís] koşarak gitmek

́ [uçítsa] okumak

Bu derse en çok kullanılan fiillerle başlıyoruz. Aslında Rusçadaki , - takılarını Türkçedeki gramer unsurlarıyla karşılaştıracak olursak karşımıza çok farklı durum çıkar. Onun için mümkün olduğu kadar bu derste incelemekte olduğumuz fiilleri ezberlemeye çalışın. Genel olarak Dönüşlü Eylemin anlamı, nesnenin kendi kendine yapılan eylemdir. Bunu, Türkçedeki n- (uya-n-mak) ekiyle karşılaştırabiliriz. Tabii ki, her zaman Rusça ile Türkçe arasında karşılık bulamayız, çünkü Rusçada birçok istisna durum mevcuttur. Ama yine de yüzde yüz karşılıklar vardır:

́
[prasipátsa] uyanmak

́ [mı́tsa] yıkanmak

́ [adivátsa] giyinmek

Bazen Türkçedeki n- unsurunun karşılığı bulunmuyorsa da eylemin dönüşlü anlamı bellidir (insan bu hareketi kendi kendine yapıyor):

[priçyósıvatsa] saçını taramak

́
[umıvátsa] elini yüzünü yıkamak

́
[atpravlyátsa] yola çıkmak (insan kendini yola gönderiyor)

́
[vazvraşyátsa] geri dönmek

́
[sabirátsa] toplanmak, toparlanmak; bir şey yapmayı düşünmek

́
() [lajítsa] yatmak (insan kendi kendini yatırıyor)

Yukarıda geçen fiilleri Tamamlanmamış Eylem Biçiminde gördük. Oysa bütün bu fiillerin iki biçimi bulunuyor:

- Tamamlanmamış Eylem Biçimi (devam eden, sınırsız bir eylem) ́? [şto délat] sorusuna cevap verir

- Tamamlanmış Eylem Biçimi (sınırla sınırlanan bir eylem) ć? [şto zdélat] sorusuna cevap verir

Şimdi Ben istiyorum / Ben istemiyorum modeli üzerinde duralım:

́ + ́

(Tamamlanmamış Eylem Biçimi)

́ + ́

(Tamamlanmış Eylem Biçimi)
́ [prasipátsa] uyanmak ́ [prasnútsa] uyanmak
́ [mı́tsa] yıkanmak ́ [pamı́tsa] yıkanmak
́ [adivátsa] giyinmek ́ [adétsa] giyinmek
[priçyósıvatsa] saçını taramak ́ [priçasátsa] saçını taramak
́ [umı́vatsa] elini yüzünü yıkamak ́ [umı́tsa] elini yüzünü yıkamak
́ [atpravlyátsa] yola çıkmak, gitmek ́ [atprávitsa] yola çıkmak, gitmek
́ [vazvraşátsa] geri dönmek ́ [virnútsa] geri dönmek
́ [sabirátsa] toplanmak, toparlanmak; bir şey yapmayı düşünmek ́ [sabrátsa] toplanmak, toparlanmak; bir şey yapmayı düşünmek
́ () [lajítsa] yatmak  () [leç] yatmak

Şimdi örneklere bakalım:

1.

- ́ ́ ́! ́ ́ ́ ́, ́ ́, ́ ́ ́ ́ ́ ́ ́! Erken uyanmak istemiyorum! Öğleden sonra uyanmak, banyo yapmak, bir kahve içmek ve yalnızca ondan sonra işe gitmek istiyorum!

2.

- ́ ́, ́, ́ ́, ́, , ́, ́ ́ ́. Saat altıda uyanıyorum, kalkıyorum, banyoya gidiyorum, elimi yüzümü yıkıyorum, saçımı tarıyorum, giyiniyorum, kahvaltı yapıyorum ve işe gidiyorum.

3.

- ́- ́ ́? Yazın bir yere gitmeyi düşünüyor musunuz?

- , ́ ́ ́ ́-́. Evet, yazın Sankt-Petersburga gitmeyi düşünüyoruz.

4.

- ́ ́ ́ ́? Eve saat kaçta dönüyor?

- ́ ́ ́, ́. Eve çok geç, saat dokuzda dönüyor.

5.

- ́ ́ ́ ́? Akşam için planların ne?

- ́ ́ ́ ́ ́ ́ , ́ ́ ́ ́ ́ ́ ́. Bu akşam eve dönmek ve hemen yatmak istiyorum, çünkü yarın sabah erken uyanmayı ve yazlık eve gitmeyi düşünüyorum.

6.

- , ́ ́ ́? Sen Moskovaya dönmek istemiyor musun?

- , ́ ́ ́ ́, ́ ́, ́ ́ ́! Hayır, bir an önce eve dönmek istiyorum, fakat toparlanmak (eşyalarımı toplamak) istemiyorum, o kadar çok eşyam var ki!

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

25

Geçmiş Zaman 2 2
Bugünkü dersimizde Fiillerin Geçmiş Zaman Şekillerine devam ederek Tamamlanmış Eylem Biçimleri üzerinde duracağız. Tamamlanmış Eylemlerin Geçmiş Zaman Şekli, ć? [şto zdélal] sorusuna cevap verir. Tamamlanmış Eylem Biçimi, bir hareketin bittiği ve sonucu olduğu zaman kullanılır, diğer deyişle bu eylemin tamamlanış süresi sınırlıdır:

́ ́ ́ Mektup yazdım ve gönderdim.

Tamamlanmamış ve Tamamlanmış Eylemler çiftler oluşturabilir. Tamamlanmış Eylem Biçimi'nin ek unsurları (takıları) farklıdır. Aşağıdaki çift fiillere bakın, ezberlemeye çalışın:

I. -, -, -, -, - vb. ön takılarla oluşan Tamamlanmış Biçim Eylemi:
http://s2.uploads.ru/LBlPz.jpg

II. Sözcüğün eklerinde /, / ve -/- gibi harf değişimi ile oluşan Tamamlanmış Biçim Eylemi:
http://s3.uploads.ru/xKp9f.jpg

III. Bazı fiillerin Tamamlanmış Eylem Biçiminde kökü de değişebilir. Bu fiillere dikkat etmeniz gerekir:
http://s2.uploads.ru/9gzCt.jpg

Tamamlanmış Fiillerin Geçmiş Zaman Şekilleri, genel kurala göre oluşur. İlk önce Fiilin Mastar Şekli alınır, fiilin kökü çıkarılır, cins ve sayısına göre gerekli Geçmiş Zaman takıları eklenir:

́ = ́- +

́- (yaz-dım, eril cins), ́- (yaz-dım,dişil cins)

́- (yaz-dın, eril cins), ́- (yaz-dın,dişil cins)

́- (yaz-dı,eril cins); ́- (yaz-dı,dişil cins)

́- (yaz-dık)

́- (yaz-dınız)

́- (yaz-dılar)

Genel kuralı aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
http://s2.uploads.ru/Hd3PT.jpg

Şimdi örneklere bakın:

1.
- ́ ́! ́ ́? İyi günler! (Artık) öğle yemeğinizi yaptınız mı?
- , ́ ́. Evet, öğle yemeğimizi yaptık.

2.
- ́ ́ ́? Anyaya (artık) mesaj gönderdin mi?
- , ́ ́. Evet, (artık) gönderdim.

3.
- ́ ́ ? Bu filmi seyrettiniz mi?
- , ́ ́ . Hayır, bu filmi daha seyretmedik.

4.
- ́? ́. Ne dedin? Ben anlamadım.

5.
- ́ ́ ́ ́? Seni havalimanında karşıladılar mı?
- , ́ ́ ́. Hayır, beni kimse karşılamadı.

6.
- ́ ? Sergey şemsiye aldı mı?
- -́, . Bence almadı.

7.
- ́ ́? Bugün ne pişirdin?
- ́ ́ . Bugün borşç pişirdim.

Sevgili arkadaşlar! Şimdi siz de Rusça'ya tercüme etmeye çalışın:
1. Sen Türkiyeyi aradın mı (eril)? Hayır, aramadım (eril).
2. Anladınız mı? Evet, anladım (dişil).
3. Arkadaşlarım öğle yemeği yaptılar, ben de daha yapmadım (eril).
4. Sen sordun (dişil), ben cevap verdim (eril).
5. Siz (yanınıza) tablet aldınız mı? Evet, aldık.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

26

Geçmiş Zaman 1 1
Bugünkü dersimizde Fiillerin Geçmiş Zaman Şekillerine başlıyoruz. Bu konu fiillerin Görünüş biçimleri konusuna bağlıdır. Önceki derslerimizde de belirttiğimiz gibi, Rusçadaki fiillerin iki biçimi vardır. Bunlar Tamamlanmış ve Tamamlanmamamış Eylem Biçimleri. Bugünkü dersimizde Tamamlanmamış Eylem Biçimlerine değineceğiz.

Tamamlanmamış Eylemlerin Geçmiş Zaman Şekli, ́? [şto délal] ne yaptı? sorusuna cevap verir.

Tamamlanmamış Eylem Biçimi ne zaman kullanılır?
- Bir hareketin yapıldığını söylemek gerekirse:
́ Ben çalıştım.
- Eylemin yapıldığı süreç vurgulanıyorsa:
́ . Bütün gün çalıştım.
- Hareket periyodik olarak tekrarlanıyorsa:
́ ́ . Her gün çalıştım.

Kısaca söylemek gerekirse bu eylemlerin tamamlanış süresi sınırlı değildir.

Tamamlanmamış Eylem için Geçmiş Zaman Biçimi nasıl yapılır?

Fiillerin Geçmiş Zaman Şekillerini yapmak için Fiilin Mastar Şeklini alarak fiilin kökünü çıkardıktan sonra cins ve sayısına göre çekilir. Çekimlerde ise fiilin köküne Geçmiş Zaman takıları eklenir:

́ = ́- + :
- ́- (çalış-tım, eril cins), ́- (çalış-tım,dişil cins)
- ́- (çalış-tın, eril cins), ́- (çalış-tın,dişil cins)
- ́- (çalış-tı,eril cins)
- ́- (çalış-tı,dişil cins)
- ́- (çalış-tık)
- ́- (çalış-tınız)
- ́- (çalıştı-lar)

Genel kuralı aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz:
http://s2.uploads.ru/6MOWz.jpg
Nötr Cinsteki eylemlere gündelik hayatta sık sık rastlanmaz. Ama yine de bir örnek verelim:

́ ́. - Zaman geldi.

Şimdi birkaç fiil daha alalım:
http://s3.uploads.ru/vUfJb.jpg
Şimdi Geçmiş Zaman ile kullanılan Zarflara bakalım:

́ [fçirá] dün
́ [pazafçirá] önceki gün
́ [ránşı] önce, eskiden
́ ́ / ́ [f próşlam mésitsı / gadú] geçen ay / yıl
́ ́ [na próşlay nidéli] geçen hafta
́ ́ / ́ / ́ [f próşlıy panidélnik / ftórnik / çitvérk] geçen Pazartesi günü / Salı günü / Perşembe günü
́ ́ / ́ [f próşluyu srédu / pyátnitsu] geçen Çarşamba günü / Cuma günü
́ ́ [f próşlaye vaskrisénye] geçen Pazar günü
́ ́ [f próşlıye vıhadnı́yi] geçen hafta sonu
/ ́ / ́ [ves den / véçir / ḿsyats] bütün gün / akşam / ay
́ [fsyo útra] bütün sabah
[fsyu noç'] bütün gece

Yukarıdaki zarflar cümlede genellikle fiilden sonra gelir:

́ ́ . Dün bütün gün çalıştı.

Dikkat! Aşağıdaki iki zarf ise her zaman fiilden önce kullanılır:

́ [ujé] artık
[işşyó ne] daha + olumsuz fiil (yapmadım):

́. Daha kahvaltı yapmadı.

Şimdi örneklere bakın:

1.
- ́, ́ ́? Selam, dün ne yaptın?
- ́ ́. Bütün gün belgelerle uğraştım.

2.
- ́ ́ ́. Önceki gün sizi partide görmedik.
- , ́ ́ ́ ́. Evet, önceki gün bütün akşam ofiste çalıştık.

3.
- ́ ́! ́ ́? Günaydın! Kahvaltınızı yaptınız mı (artık)?
- , ́. Hayır, daha kahvaltımızı yapmadık.

4.
- ́ ́ ́ ́ ́! Geçen sene dinlenmeden çalıştılar.

5.
- ́ ́ ́? O (artık) aradı mı?
- , ́ ́ ́. Evet, (artık) aradı.

6.
- ́- ́ ́ ́? Bu kitabı hiç okudun mu (dişil)?
- , ́ ́ ́. Evet, bu kitabı okudum (dişil).
- , ́ ́ ́ ́ ́. Hayır, daha önce bu kitabı hiç okumadım (dişil).

Sevgili arkadaşlar! Şimdi siz de tercüme ediniz:
1. Dün ne yaptın (eril)? Dinlendin mi? (eril) Hayır, çalıştım (eril).
2. (Artık) kahvaltı yaptın mı (dişil)? Hayır, daha kahvaltı yapmadım (dişil).
3. Arkadaşım bütün sabah belgelerle uğraştı (eril).
4. Biz geçen ay her gün çalıştık.
5. Geçen hafta sonu çok dolaştık.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...
http://s2.uploads.ru/KFZJv.jpg

0

27

Hangi kafede? ?
http://s2.uploads.ru/6wxlW.jpg
Bugünkü dersimizde Sıfat, Sahiplik ve İşaret Zamirleriyle İsimlerin Edatlı Halde ( ) kullanışı üzerinde duracağız. Konuyu daha kapsamlı bir şekilde incelemek için önceki derslerde gördüğümüz ve edatlarını alalım. Hatırlarsanız bunlar, ? sorusuna cevap verilen durumlarda kullanırdı.

Örneğin, Rusçada ́ (bizim güzel bahçemiz) kelime grubunu ale alırsak ve bu cümleye ? sorusunu yöneltirsek cevaben çok enteresan bir hal aldığını göreceksiniz. Rusçada İsimler, öncesinde gelen Sıfat ve Sahiplik Zamirlerini etkiler, sondan eklenen takılar, gruptaki bütün kelimeleri de değiştirilir:
́ ́ ́ ́.

Şu şekilde kullanılan grup kelimeleri bir bütün olarak değiştirirken İsim, Sahiplik Zamiri ve Sıfatın cinsine ve sayısına bakmak lazım. Grupta, İsim başrol oynadığı için önce İsmin kategorilerine bakılır, ona göre önde gelen kelimeler de değiştirilir.
Sırayla farklı grup isimleri inceleyelim. Bu derste yalnızca Tekil Şekillerini inceleyelim.
I. Eril Cins İsimlerle Sahiplik ve İşaret Zamiri ve Sıfatların Edatlı Halde kullanımı:

́ ? ́ ́?          ́ ? ́ ́?
(Hangi ev Hangi evde?)              (Hangi masa? Hangi masada?)
------------------------------------------------------------------------------------------
/ ́                       / ́ ́
/ ́                       ́/́ ́ ́
́// ́                       ́// ́ ́
́/ ́                         ́/ ́ ́ 
/ ́                   / ́ ́
/ ́                   ́/́ ́ ́
́// ́                   ́// ́ ́
́/ ́                       ́/ ́

Eril Cinsteki İsimlerle kullanılan Sahiplik, İşaret Zamirleri ve Sıfatların sonuna -, -, - takıları eklenir. Sahiplik Zamirlerine gelince, üçüncü şahıs Tekil ve Çoğul hallerinde (, , ) Sahiplik Zamirlerinin Cinsiyeti ve Çoğul hali değişmez, sözü edilen zamirleri olduğu gibi ezberleyip kullanabilirsiniz.

II. Nötr Cins İsimlerle Sahiplik Zamiri ve Sıfatların Edatlı Halde kullanımı:

́ ́? ́ ́? (Hangi kafe? Hangi kafede?)

́ ́? ́ ́? (Hangi toplantı Hangi toplantıda?)

/ ́ ́ / ́ ́

́/́ ́ ́ ́/́ ́ ́

́// ́ ́ ́// ́ ́

́/ ́ ́ ́/ ́

/ ́ ́ / ́ ́

́/́ ́ ́ ́/́ ́ ́

́// ́ ́ ́// ́ ́

́/ ́ ́ ́/ ́ ́

Nötr Cinsteki İsimlerle kullanılan Sahiplik, İşaret Zamirleri ve Sıfatların sonuna -, -, - takıları eklenir. Fark ettiyseniz bu takılar, Eril Cinsteki takılarla aynıdır. Sahiplik Zamirlerine gelince, üçüncü şahıs Tekil ve Çoğul hallerinde (, , ) Sahiplik Zamirlerinin Cinsiyeti ve Çoğul hali hiç değişmez, sözü edilen zamirleri olduğu gibi ezberleyip kullanabilirsiniz.

III. Dişil Cins İsimlerle Sahiplik Zamiri ve Sıfatların Edatlı Halde kullanımı:

́ ́? ́ ́? (Hangi eczane? Hangi eczanede?)

́ ́? ́ ́? (Hangi otopark? Hangi otoparkta?)

́/́ ́ ́ ́/́ ́ ́

́/́ ́ ́ ́/́ ́ ́

́// ́ ́ // ́ ́

́/ ́ ́ ́/ ́ ́

́/́ ́ ́ /́ ́ ́

́/́ ́ ́ ́/́ ́ ́

́// ́ ́ ́// ́ ́

́/ ́ ́ ́/ ́ ́


Dişil Cinsteki İsimlerle kullanılan Sahiplik, İşaret Zamirleri ve Sıfatların sonuna -, - takıları eklenir.

Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
1.
́ ́? Bugün nerede buluşuyoruz?
- ́ ́ ́ ́. Bizim sevdiğimiz kafede buluşuyoruz.
- ́ ́? Nerede bulunuyor?
- ́ ́. Eski meydanda.

2.
- ́ ́ ́ ? Handi odada kalıyor?
- -́, ́ 220. Bence, 220 numaralı odada.
- ́ ́? Hangi (kaçıncı) katta?
- ́ ́. İkinci katta.
3.
- ́ ́ ́? Hangi otelde kalıyorsunuz?
- ́ ́ ́ ́. Bu büyük otelde kalıyoruz.
4.
- ́ ́ ́. Onların semtinde az otopark var.
5.
- ́ ́ ́ ́.  Hafta sonu yeni yazlık evimizde dinleniyoruz.
6.
- ́ ́ ́? Bu paltoyu nereden alınız?
- ́ ́ ́. ́ ́ ́ ́. Birinci kattaki mağazadan. Bu mağazada büyük indirim var.
7.
- ́? Parayı nereden çektin?
- ́ ́. Parayı bu bankamatikten çektim.
8.
- ́? Öğle yemeğinizi nerede yapıyorsunuz?
- ́ ́ ́, ́ ́. Biz o konforlu restoranda öğle yemeğimizi yiyoruz, bitişik sokakta.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

28

Neredeydin? ?

Bugünkü dersimizde Geçmiş Zaman Şekillerine devam ediyoruz. Rusçada Neredeydin? sorusunu sormak için önce nerede? soru sözcüğü, sonra şahıs zamiri ve son olarak [bıt] fiilinin Geçmiş Zaman Şekli kullanılır.

Rusçadaki fiili, İngilizcedeki to be fiilinin karşılığıdır. Ayrıca, fiili Türkçeye farklı olarak tercüme edilebilir. Çoğu zaman Türkçedeki olmak, gitmek, bulunmak fiillerinin karşılığı olarak kullanılır:

- ́? [gde tı bıl vçera?]  Dün neredeydin? (eril cins)

- ́ ́. [vçera ya bıl v klube?] Dün kulüpteydim / Dün kulübe gittim (eril cins).

Şimdi fiilinin Geçmiş Zaman Çekimlerine bakalım:

ben/ - [bıl] (eril cins), -́ [bıla] (dişil cins)
sen/ - [bıl] (eril cins), -́ [bıla] (dişil cins)
o/ - [bıl] (eril cins);
o/ -́ [bıla] (dişil cins)
o/ ́- [bılo] (nötr cins)
biz/ ́- [bıli]
siz/ ́- [bıli]
onlar/ ́- [bıli]

Rusçada fiiliyle cümle kurmak için cümleyi her zaman başka öğelerle tamamlamak gerekir:

1) -İ halindeki isim: ́ / ́
2) kısa sıfat: ́ / ́

Şimdi örneklere bakın:

1.

- ́ ́? Dün neredeydiniz?

- ́ ́ ́. ? Biz sinemadaydık. Ya siz?

- ́ ́. Bütün gün evdeydik.

2.

- ́ ́ ́ ́? ́ ́ ́. Sen geçen hafta hasta mıydın? Seni ofiste görmedim.
- , ́ ́. Hayır, izinliydim / tatildeydim.

3.

- ́ ́ ́? Hafta sonu neredeydiler?
- -́, ́ ́ ́. Bence turistik tura gittiler.

4.

- ́? Neydi bu?
- ́, ́ . Doluymuş / Dolu yağmış.

5.

- ́, ́ ́ ́? Benim kameram neredeydi?
- ́ ́ ́. ́, ́ ́. Kamera bardaydı. Onu dün burada unutmuşsunuz.

6.

- ́, ́ ́? Biliyor musunuz? Aleksey dün neredeydi?
- ́. Bütün gün işteydi.
- ́? Ya önceki gün?
- ́ ́, ́. Önceki gün şehir dışındaydı, dinleniyordu.

7.

- ́ ́ ́ ́? Dün akşam (artık) Moskovada mıydın?
- , ́ ́ ́, ́ ́ ́. Hayır, dün akşam İstanbuldaydım, sabah uçakla geldim.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

29

Alaca Karanlıkta

Bugünkü dersimizde Rusçadaki zaman ile ilgili birkaç deyim üzerinde duracağız. Bunlar erken ve geç saatleri belirten deyimlerdir.

I. ́

Rusçada erken sabah vaktini belirtmek için ́ [ni svet ni zaryá] deyimi bulunuyor. Bu deyim Türkçeye direk tercüme edilirse karşımıza ne ışık ne şafak diye bir şey çıkıyor. Bu deyim, erken saatlerde, güneş doğmadan önce anlamına gelir, Türkçedeki alaca karanlıkta karşılığı olarak kullanılabilir. Aşağıdaki örneği okuyun:

- ́ ́. Sabah alaca karanlıkta uyandım.

Bununla aynı anlama gelen başka bir deyim kullanılabilir. Bu da, [çut svet] deyimidir. Örneğe bakın:

- ́ ́ ́ . Dün alaca karanlıkta evden yola çıktık.

Bu deyim ayrıca ünlü bir Rus edebiyatçı Griboyedovun eserinde geçiyor. 19. Yüzyılın başlarında yazılan bu eserin şiirsel sözleri zamanla efsaneleşmiş, Rus atasözü gibi kullanılmaya başlamıştı. Ruslar gündelik hayatlarında deyimini içeren ve Griboyedovun eserinde geçen sözleri olduğu gibi hiç değiştirmeden kullanırlar:

- ́, ́ ! Alaca karanlıkta ayaktayım, sizin ayaklarınız altındayım.

Ruslar bunu, çok erken saatlerde tanıdıklarıyla buluşurken karşıdaki insana saygı göstererek söyleyebilirler.

II. ́ ́

Ruslar, geç vakitleri belirtirken, ́ ́ deyimini kullanırlar. Bu geç saatte, geç vakitte anlamına gelir. Direk Türkçe tercümesi ise geceye bakarak. Çoğu zaman öneriyi içeren cümlelerde kullanılır:

1.

- ́ ́ ́ ́ ́? Bu geç saatte nereye gidiyorsun?

- ́ ́ ́. Biraz dolaşmak istiyorum.

2.

- ́ ́ ́ ́ ́. ́ ́ ́ ́. Bu geç saatte zor işe başlama. Daha iyisi, onu yarın sabah yap.

III. ́

Gündüz vaktinde kötü bir olay yaşanıyorsa, Rusçada ́ [sred béla dnya] (ak gün içinde) deyimi kullanılır. Bu, gündüz, aydınlık vaktinde, insanlar içerisinde, herkes içinde anlamına gelir:

- ́! ́ ́ ́ ! Düşünsene! Onu herkes içinde soymuşlar!

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0

30

Cep telefonun var mı? ?

Bu derste gündelik konuşmalarında sıkça rastlanan ́ [u minyá est] (benim ... var) ve ́ [u minyá net] (benim ... yok) modelleri üzerinde çalışalım.

I. ́ Benim ... var.
Rusçada Benim ... var cümlesini kurmak için önce edatını, sonra Şahıs Zamirinin İ halini, sonra da kelimesini kullanmanız gerek. Lütfen, aşağıdaki listeye bakın:
́ ?
́ [u minyá est...]
́ [u tibyá est]
́ [u nivó est]
́ [u niyó est]
[u nas est]
[u vas est]
[u nih est]

Bu tip cümlelerde kelimesinden sonra çoğu zaman eş, dost, akraba veya sahip olduğunuz eşya geliyor. Bu isimler, Yalın halde kullanılır. Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
1.
- ́? Pasaportunuz var mı?
- , , ́. Evet, işte, buyurun.
2.
- ́, ́ ́ ́? ́ ́ ́, ́ ́. Pardon, senin cep telefonun var mı? Mesaj göndermek istiyorum, ama cep telefonum burada çekmiyor.
3.
- ́ ́ ́? Onun kardeşleri var mı?
- , ́ ́ ́ ́. Evet, büyük erkek kardeşi (ağabeyi) ve küçük kız kardeşi var.
4.
- ́ ́ ́? Olimpiyat açılışına biletleriniz var mı?
- , ́. Evet, iki biletimiz var.
5.
- ́ ́ ́? Salı günü boş vakti var mı?
- , , ́ ́. Evet var, öğleden sonra.

Dikkat! Bazen fiili cümleden kaldırılabiliyor. Bu, sadece olumlu cümleler için geçerlidir. Lütfen, örneklere bakın:

6.
- ́ ́. Bir sorum var.
- ́ . Sizi dinliyorum.
7.
- ́ ́. Küçük bir problemimiz var.
- ́ . Sizi dinliyorum.
8.
- ́? Çocuklarınız var mı?
- , ́ . ? Evet, bir kızım ve bir oğlum var. Ya sizin?
- ́ .
Şimdi ikinci modele geçiyoruz.

II. ́ Benim ... yok.

Rusçada Benim ... yok cümlesini yapmak için önce edatı, sonra İ halindeki Şahıs Zamirini, sonra da (yok) kelimesini kullanın. Lütfen, aşağıdaki listeye bakın:
́ ́?
́
́
́
́


Bu tip cümlelerde kelimesinden sonra gelen isimler, -nIn halinde kullanılır. Eril ve Nötr cinsteki isimler nIn halinde a, -, Dişil cinsteki isimler ise , - eklerini alır.

Eril

Nötr

Dişil

-, -

-, -5

-, -

́ ́
́ ́
́ ́7

́ ́
́   ́

́ ́
́ ́

Dikkat! Şunları ezberlemeniz gerekir:
- ́ ́. Vaktim yok.
- ́ ́. Param yok.

Lütfen, aşağıdaki örneklere bakın:
9.
- ́? Arabanız var mı?
- , ́ ́ ́. Hayır, şimdilik arabam yok.
10.
- ́ ́ ́? Boş vaktin var mı?
- , ́ ́ ́. Hayır, hiç vaktim yok.
11.
- ́? Onun (dişil) işi var mı?
- , ́. Hayır, onun işi yok.
12.
- ́? Onların bilgisayarı var mı?
- , ́. Hayır, bilgisayarları yok.

Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle...

0



| 20072017 QuadroSystems LLC